Trở lại từ điển

bất nghĩa

tính từbậc B2
Bản biên đang soạnChưa xác nhận duyệt cuối
Nghĩa vắn tắt

Nghĩa của “bất nghĩa” là gì?

Không giữ cái nghĩa mình mắc với người ta, quên ơn hay bỏ người đã thương mình.

Tiếng Anh: Not keeping the duty one owes another, forgetting a kindness or abandoning one who loved one.

Cách đọc
bất nghĩa(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại

Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “bất nghĩa”:

1 nét nghĩa
1không giữ cái nghĩa mình mắc với người ta, quên ơnđời sống[tiếng địa phương]
B2

🇻🇳 Bất là không, nghĩa là cái mình mắc với người ta. Trong kho văn Nam Bộ nó gần như luôn nói trong chuyện vợ chồng và chuyện ơn: vợ bất nghĩa, thằng chồng vô tình bất nghĩa, cậu ở bất nghĩa lắm, cô là người ơn của tôi nếu tôi phủi ơn thì té ra tôi bất nghĩa. Nó hay vô cụm bốn chữ: vô tình bất nghĩa, bất nhân bất nghĩa, bất nghĩa bất hiếu, đường bất nhân bất nghĩa. Kho văn ghi rằng nó là cái người ta sợ miệng đời gán cho: bỏ rơi vợ lại sợ miệng đời cho là bất nghĩa.

🇬🇧 The elements mean not and the duty one owes. In the Southern corpus it belongs almost always to marriage and to gratitude, a faithless wife, a faithless husband, a man who would be faithless if he brushed off a kindness. It commonly enters four syllable phrases with words for unfeeling and for inhuman. The corpus records it as the name a person fears the world will give them.

Cụm thường gặp:
vô tình bất nghĩabất nhân bất nghĩacho là bất nghĩa

Thí dụ:

Con Quyên dòm coi tánh ý cậu, thì nó biết cậu còn buồn về nỗi vợ bất nghĩa lắm.

The girl Quyen watched his temper and knew he was still grieved over his wife's faithlessness.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Cha con nghĩa nặng

Lịnh Vương-hậu là người chơn-chánh lắm, có chịu làm việc bất nghĩa như vậy đâu!

The queen's command is a most upright person, who would never do a faithless thing like that.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Nam cực tinh huy

Nhưng khổ ơi, bỏ rơi vợ lại sợ miệng đời cho là bất nghĩa, là không chung tình.

But alas, to abandon a wife is to fear that the world will call one faithless and inconstant.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Mưa Thu Nhớ Tằm

Chú thím đã biết ngày trước cậu Hồng Xương đối với con, cậu ở bất nghĩa lắm!

You both know how cousin Hong Xuong behaved toward me before, and how faithless he was.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Cười gượng

Mi đáng ghét, vì mi hay cám dỗ lôi cuốn con người vào đường bất nhân, bất nghĩa.

You are hateful, because you tempt and draw a person into the road of the inhuman and the faithless.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Tơ hồng vương vấn

Nếu qua ở độc thân không cưới vợ, té ra đối với em, qua là người vô tình bất nghĩa.

If I stay single and take no wife, it follows that toward you I am unfeeling and faithless.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Mẹ ghẻ con ghẻ

Yêu ảnh mà làm cho ảnh hoá ra người bất nghĩa bất hiếu, đó là ghét, chớ đâu phải yêu.

To love him and yet make him become faithless and unfilial, that is hatred and not love at all.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Hạnh phúc lối nào

Có lẽ tại qua bất nghĩa nên Trời Đất mới phạt qua khốn khổ như vầy.

Perhaps it is because I was faithless that heaven and earth have punished me with such wretchedness.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ai làm được

Nếu mình không cho nó biết cha ruột nó, tức thì mình đã dắt con mình vào đường bất nghĩa.

If I do not let the child know his true father, then I have led my own child into the road of the faithless.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Con nhà nghèo

Hôm nọ chú thím mình cũng vì chữ vô tình bất nghĩa mà kháng cự nữa.

The other day my uncle and aunt also opposed it over that matter of being unfeeling and faithless.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Nhơn tình ấm lạnh
Dẫn chứng văn học

Từ này được dùng ra sao trong tác phẩm

Câu trích chính
“Lời ngay, đông mặt trong ngoài, Kẻ chê bất nghĩa, người cười vô lương!”
Đoạn trích nguyên tác

Còn tiên tích việt ở tay, Rõ ràng mặt ấy, mặt này chứ ai? Lời ngay, đông mặt trong ngoài, Kẻ chê bất nghĩa, người cười vô lương! Phụ tình án đã rõ ràng, Dơ tuồng, nghỉ mới kiếm đường tháo lui.

Nguyễn Du, Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh), Đoạn 5: Biến cố nhà họ Mã và lầu Ngưng Bích, cặp câu 593
“Con Quyên dòm coi tánh ý cậu, thì nó biết cậu còn buồn về nỗi vợ bất nghĩa lắm.”
Hồ Biểu Chánh, Cha con nghĩa nặng, Chương 8
“Lịnh Vương-hậu là người chơn-chánh lắm, có chịu làm việc bất nghĩa như vậy đâu!”
Hồ Biểu Chánh, Nam cực tinh huy, Chương 23
“Nhưng khổ ơi, bỏ rơi vợ lại sợ miệng đời cho là bất nghĩa, là không chung tình.”
Bình Nguyên Lộc, Mưa Thu Nhớ Tằm, Ho lao muôn năm
“Chú thím đã biết ngày trước cậu Hồng Xương đối với con, cậu ở bất nghĩa lắm!”
Hồ Biểu Chánh, Cười gượng, Chương 6
“Mi đáng ghét, vì mi hay cám dỗ lôi cuốn con người vào đường bất nhân, bất nghĩa.”
Hồ Biểu Chánh, Tơ hồng vương vấn, Chương 5
“Nếu qua ở độc thân không cưới vợ, té ra đối với em, qua là người vô tình bất nghĩa.”
Hồ Biểu Chánh, Mẹ ghẻ con ghẻ, Chương 21
“Yêu ảnh mà làm cho ảnh hoá ra người bất nghĩa bất hiếu, đó là ghét, chớ đâu phải yêu.”
Hồ Biểu Chánh, Hạnh phúc lối nào, Chương 3
Hỏi đáp nhanh

Câu hỏi thường gặp về “bất nghĩa”

“bất nghĩa” là gì?

Không giữ cái nghĩa mình mắc với người ta, quên ơn hay bỏ người đã thương mình.

“bất nghĩa” được dùng trong câu như thế nào?

Một câu trong Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh) của Nguyễn Du: “Lời ngay, đông mặt trong ngoài, Kẻ chê bất nghĩa, người cười vô lương!”

Mục từ “bất nghĩa” ghi nhận những chữ Hán Nôm nào?

Trong phạm vi nghĩa của mục từ nầy, các chữ Hán Nôm được ghi nhận là 不 (bất), 義 (nghĩa). Lớp từ vựng: Sino-Vietnamese 不義.

“bất nghĩa” thuộc từ loại gì?

“bất nghĩa” thuộc từ loại tính từ. Mục từ này phù hợp cho người học bậc B2.

Trách nhiệm nội dung và Phương pháp biên tập

Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers

Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.