Trở lại từ điển

công trình

danh từbậc B2
Bản biên đang soạnChưa xác nhận duyệt cuối
Nghĩa vắn tắt

Nghĩa của “công trình” là gì?

Cái đã làm ra được sau nhiều công, và luôn cả cái công đã bỏ vô đó.

Tiếng Anh: What has been brought about by much labour, and the labour put into it as well.

Cách đọc
công trình(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại

Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “công trình”:

1 nét nghĩa
1cái làm ra được sau nhiều công, và cái công bỏ vô đóđời sống[tiếng địa phương]
B2

🇻🇳 Trong kho văn Nam Bộ nó có khi là cái công của một người mà người khác thấy: công trình chuẩn bị của vợ chàng, công trình trang điểm của bạn, cả một công trình của cha mẹ. Nó cũng là việc lớn của một xứ hay một ngành: vua Minh Mạng tiếp tục công trình do Gia Long đề xướng, công trình góp vào việc tìm hiểu dân tộc tính. Và nó đi với chữ uổng chữ tan để nói cái mất: uổng công trình của tôi, công trình của con phải tan theo mây khói.

🇬🇧 In the Southern corpus it is sometimes one person's labour as another sees it, the labour of a wife's preparations, of a friend's toilette, of one's parents' whole lives. It is also a country's or a field's great undertaking. And it goes with words for waste and for dissolving, to say the labour came to nothing.

Cụm thường gặp:
công trình củauổng công trìnhcả một công trình

Thí dụ:

Vua Minh Mạng tiếp tục công trình do Gia Long đề xướng.

King Minh Mang carried on the work that Gia Long had begun.

Nguồn: Sơn Nam, Lịch Sử Khẩn Hoang Miền Nam

Ở Sài Gòn nầy, chỉ có một hiệu ảnh là làm được công trình ấy thôi và lấy rất mắc tiền.

Here in Sai Gon only one photographic house can do that work, and it charges very dear.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Uống Lộn Thuốc Tiên

Công trình, anh giữ được, ôm vẹn cho đến ngày hôm nay cũng trần ai khô nhọc lắm chớ em!

The work, which you have kept and held whole to this very day, has cost you dust and toil too, my dear.

Nguồn: Lê Xuyên, Mặt Trời Đêm

Chẳng lẽ tới Lung Tràm rồi trở về thì uổng công trình của tôi quá.

Surely to reach Lung Tram and then turn back would be too great a waste of my labour.

Nguồn: Sơn Nam, Bà Chúa Hòn

Tôi khoe khoang công trình làm thơ của mình, trình bày những kết quả cụ thể đăng trên báo.

I boasted of my work in verse and set out the concrete results published in the papers.

Nguồn: Sơn Nam, Hình Bóng Cũ

Nghiên cứu cá tính miền Nam chỉ là công trình góp vào việc tìm hiểu dân tộc tính Việt Nam.

A study of the character of the South is only a work contributed toward understanding the character of the Vietnamese.

Nguồn: Sơn Nam, Người Việt Có Dân Tộc Tính Không

Người con trai vác rương lên và bấy giờ Khoa mới chợt thấy công trình chuẩn bị của vợ chàng.

The young man shouldered the trunk, and only then did Khoa suddenly see the work of his wife's preparations.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Nhìn Xuân Người Khác

Huy cười lại, cảm động nghĩ tới cả một công trình của cha mẹ.

Huy smiled back, and was moved to think of the whole work of his parents' lives.

Nguồn: Dung Sàigòn, Dễ Ghét

Liên đã hiểu là chồng nàng, Ngọc, thương hại bạn vì tội nghiệp cho công trình trang điểm của bạn.

Lien had understood that her husband Ngoc pitied her friend out of pity for the work of her friend's toilette.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Nhện Chờ Mối Ai ? - Tập II

Bởi thế, công trình của con đến đây phải tan theo mây khói.

And so my work must dissolve here into cloud and smoke.

Nguồn: Thẩm Thệ Hà, Con Chim Vàng Anh
Dẫn chứng văn học

Từ này được dùng ra sao trong tác phẩm

Câu trích chính
“Công trình kể biết mấy mươi. Vì ta khăng khít, cho người dở dang.”
Đoạn trích nguyên tác

Phận dầu, dầu vậy cũng dầu, Xót lòng đeo đẳng bấy lâu một lời! Công trình kể biết mấy mươi. Vì ta khăng khít, cho người dở dang. Thề hoa chưa ráo chén vàng, Lỗi thề thôi đã phụ phàng với hoa.

Nguyễn Du, Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh), Đoạn 4: Gia biến và bán mình chuộc cha, cặp câu 350
Câu trích chính
“Lạy Chúa Trời tôi! Hãy ban cho tôi hằng hà sa số là ơn lành, ơn cả. Thơ tôi sẽ rất no, rất ớn, rất nư, trọng vọng như tài hoa, cao sang như nhân đức, chói chan vô vàn phước lộc. Ôi! Trời hạo nhiên đây không phải là công trình châu báu của Người sao!”
Đoạn trích nguyên tác

HO mau lên! dồn ánh nguyệt vào đây. Lời thơ ta sẽ sáng trưng như thất bảo. Tình cảm ta sẽ nóng ran như mặt trời. Ý tứ ta sẽ cao cường hơn ngọn núi. Lạy Chúa Trời tôi! Hãy ban cho tôi hằng hà sa số là ơn lành, ơn cả. Thơ tôi sẽ rất no, rất ớn, rất nư, trọng vọng như tài hoa, cao sang như nhân đức, chói chan vô vàn phước lộc. Ôi! Trời hạo nhiên đây không phải là công trình châu báu của Người sao! Lòng vô lượng đây không phải do phép tắc mầu nhiệm của Đấng Vô-thỉ Vô-chung? Đưa ra, nào là nhạc thơm, hương gấm, mộng ngọc và hoa trinh bạch, đàn ly tao, tranh tuyệt phẩm.

Hàn Mặc Tử, Thơ Hàn Mặc Tử, Tập thơ Xuân như ý, đoạn 6
Câu trích chính
“Đó mới là cái công trình tao nhã, dữ kỳ thanh phong minh nguyệt tràng lưu. Chẳng hơn ngồi mà thương mà khóc, mà cảm mà sầu suông đó dư!”
Đoạn trích nguyên tác

Một vết mực ấy, muôn thủa hãy còn bàng bạc trong cõi giang hồ. Đó mới là cái vận sự hào hoa, dữ kỳ lục thuỷ thanh san tràng thọ; Đó mới là cái công trình tao nhã, dữ kỳ thanh phong minh nguyệt tràng lưu. Chẳng hơn ngồi mà thương mà khóc, mà cảm mà sầu suông đó dư! Lời xong: Sau trước gõ mạn thuyền mà cổ võ;

Đông Hồ, Thơ Đông Hồ (Hà Tiên), Bài phú Đông Hồ, đoạn 91
“Quả là một công trình vừa phức tạp, vừa khó khăn đòi hỏi một thời gian rất lâu.”
Kim Nhật, Bóng Tối Đi Qua III, XIII.Chiến dịch Đồng Xoài
“Ở Sài Gòn nầy, chỉ có một hiệu ảnh là làm được công trình ấy thôi và lấy rất mắc tiền.”
Bình Nguyên Lộc, Uống Lộn Thuốc Tiên, Chương 8
“Công trình, anh giữ được, ôm vẹn cho đến ngày hôm nay cũng trần ai khô nhọc lắm chớ em!”
Lê Xuyên, Mặt Trời Đêm, Phần 4
“Chẳng lẽ tới Lung Tràm rồi trở về thì uổng công trình của tôi quá.”
Sơn Nam, Bà Chúa Hòn, Chương 4
“Tôi khoe khoang công trình làm thơ của mình, trình bày những kết quả cụ thể đăng trên báo.”
Sơn Nam, Hình Bóng Cũ, Phần 1
Hỏi đáp nhanh

Câu hỏi thường gặp về “công trình”

“công trình” là gì?

Cái đã làm ra được sau nhiều công, và luôn cả cái công đã bỏ vô đó.

“công trình” được dùng trong câu như thế nào?

Một câu trong Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh) của Nguyễn Du: “Công trình kể biết mấy mươi. Vì ta khăng khít, cho người dở dang.”

Mục từ “công trình” ghi nhận những chữ Hán Nôm nào?

Trong phạm vi nghĩa của mục từ nầy, các chữ Hán Nôm được ghi nhận là 工 (công), 程 (trình). Lớp từ vựng: Sino-Vietnamese 工程.

“công trình” thuộc từ loại gì?

“công trình” thuộc từ loại danh từ. Mục từ này phù hợp cho người học bậc B2.

Trách nhiệm nội dung và Phương pháp biên tập

Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers

Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.