Trở lại từ điển

cửu tuyền

danh từbậc C1
Bản biên đang soạnChưa xác nhận duyệt cuối
Nghĩa vắn tắt

Nghĩa của “cửu tuyền” là gì?

Chín suối, cõi âm nơi người chết về theo tín ngưỡng xưa.

Tiếng Anh: The Nine Springs, the underworld where the dead go in old belief.

Cách đọc
cửu tuyền(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại

Nghĩa của các cụm từ thường gặp

dưới cửu tuyền

Ở dưới cõi âm, chỗ người chết về; lời trang trọng nói người thân đã khuất như còn biết, còn vui buồn theo người sống.

Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “cửu tuyền”:

1 nét nghĩa
1cõi âm, chín suốiđời sống[văn chương]
C1

🇻🇳 Kho văn gần như luôn dùng nó trong dưới cửu tuyền hay xuống cửu tuyền. Người sống hay nhắc tới người đã khuất dưới cửu tuyền, cầu cho họ chứng giám, vui lòng hay khỏi tủi. Người sắp chết thì nói đem tình thương xuống cửu tuyền. Đây là lối nói văn chương của tiểu thuyết Nam Kỳ xưa.

🇬🇧 The corpus almost always uses it in beneath the Nine Springs or going down to the Nine Springs. The living often invoke the departed there, asking them to bear witness, to be pleased or not to grieve. Those about to die speak of taking their love down with them. It is a literary expression of the old Southern novel.

Cụm thường gặp:
dưới cửu tuyềnxuống cửu tuyềnnơi cửu tuyền

Thí dụ:

Mẹ ở dưới cửu tuyền xin mẹ chứng giùm con, kẻo tội nghiệp thân con lắm mẹ ôi!

Mother beneath the Nine Springs, please bear witness for me, have pity on me, oh mother!

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ai làm được

Nhỏ vài giọt lụy gởi vợ hiền, dầu xuống cửu tuyền anh cũng còn nhớ năm năm nghĩa nặng.

I shed a few tears for you, my dear wife; even in the underworld I will remember our five years of deep devotion.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Một chữ tình

Mà chừng em chết em cũng còn đem sự thương ấy xuống cửu tuyền với em.

And when I die I will still take that love down to the underworld with me.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ái tình miếu

Chị làm như vậy cậu Đường ở dưới cửu tuyền chắc cậu vui lòng lắm, mà danh giá của chị càng lớn thêm.

If you do this, young master Duong beneath the Nine Springs will surely be very pleased, and your honor will grow even greater.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Hạnh phúc lối nào

Tôi chắc chồng của cô dưới cửu tuyền, nếu thiệt có lòng thương con, thì phải công nhận lời tôi khuyên cô đó là phải.

I am sure your husband in the underworld, if he truly loves his child, would agree that my advice to you is right.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Bỏ vợ

Xin bà xét lại, bà có một mình cậu là con trai, nếu bà bỏ biệt cậu thì cũng tủi bụng cho ông dưới cửu tuyền lắm chớ.

Please reconsider, madam, you have only one son, and if you cast him off, the master in the underworld would be deeply grieved.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Cha con nghĩa nặng

Tôi chắc vong linh của cha tôi dưới cửu tuyền rất vui mà thấy tôi kế nghiệp cho cha chớ không phải đứa con bất hiếu.

I am sure my father's spirit in the netherworld is very happy to see me carry on his work and not be an unfilial child.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Chị Đào, Chị Lý

Tuy vậy, Phi Phụng sợ xấu hổ cha mẹ nơi cửu tuyền, nên xin bà Phán giấu dùm, đừng cho bà lớn đốc biết mình là con ai.

Even so, Phi Phung, fearing to shame her parents in the underworld, asked Mrs Phan to keep it secret and not let the grand lady know whose child she was.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Nhơn tình ấm lạnh

Nếu tôi cưới vợ khác rồi sanh con, chừng tôi nhắm mắt, tôi bỏ lại vợ góa con thơ, bơ vơ chiu chít, ở dưới cửu tuyền tôi chịu sao được.

If I married another and had children, when I closed my eyes I would leave a widow and orphans, helpless and forlorn, and how could I bear it in the underworld.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Thiệt giả, giả thiệt

Vậy thầy hiệp với cháu mà tác thành cuộc đại nghĩa theo ý ông bà có lẽ ông ở dưới Cửu tuyền ông sẽ vui thấy người bạn cũ không phụ tình ông tuy là dị chưởng.

So you and I should bring about this great act of loyalty as the old man wished, and perhaps he in the underworld will be glad to see his old friend has not betrayed their bond, though of a different faith.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Mẹ ghẻ con ghẻ
Dẫn chứng văn học

Từ này được dùng ra sao trong tác phẩm

Câu trích chính
“Trên tam đảo dưới cửu tuyền, Tìm đâu thì cũng biết tin rõ ràng.”
Đoạn trích nguyên tác

Gần miền nghe có một thầy, Phi phù trí quỷ cao tay thông huyền. Trên tam đảo dưới cửu tuyền, Tìm đâu thì cũng biết tin rõ ràng. Sắm sanh lễ vật rước sang, Xin tìm cho thấy mặt nàng hỏi han.

Nguyễn Du, Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh), Đoạn 6: Gặp Thúc Sinh và tai ương Hoạn Thư, cặp câu 843
Câu trích chính
“Rày vua gả thiếp về Phiên, Quyết lòng xuống chốn cửu tuyền thấy nhau.”
Đoạn trích nguyên tác

"Trông chồng mà chẳng thấy chồng, Đã đành một nỗi má hồng vô duyên. Rày vua gả thiếp về Phiên, Quyết lòng xuống chốn cửu tuyền thấy nhau. Chẳng chi cũng gọi là dâu, Muốn lo việc nước phải âu đạo nhà.

Nguyễn Đình Chiểu, Lục Vân Tiên, Hồi 3 (Câu 1189-1600), cặp câu 99
Câu trích chính
“Chàng đà về chốn cửu tuyền, Thiếp lăm trọn đạo lánh miền gió trăng".”
Đoạn trích nguyên tác

Nguyệt Nga khép nép thưa qua: "Người trong bức tượng tên là Vân Tiên. Chàng đà về chốn cửu tuyền, Thiếp lăm trọn đạo lánh miền gió trăng". Vân Tiên nghe nói hỏi phăn: "Chồng là tên ấy vợ rằng tên chi?"

Nguyễn Đình Chiểu, Lục Vân Tiên, Hồi 4 (Câu 1601-2082), cặp câu 99
“Mẹ ở dưới cửu tuyền xin mẹ chứng giùm con, kẻo tội nghiệp thân con lắm mẹ ôi!”
Hồ Biểu Chánh, Ai làm được, Chương hai
“Nhỏ vài giọt lụy gởi vợ hiền, dầu xuống cửu tuyền anh cũng còn nhớ năm năm nghĩa nặng.”
Hồ Biểu Chánh, Một chữ tình, Chương
“Mà chừng em chết em cũng còn đem sự thương ấy xuống cửu tuyền với em.”
Hồ Biểu Chánh, Ái tình miếu, Chương 9
“Chị làm như vậy cậu Đường ở dưới cửu tuyền chắc cậu vui lòng lắm, mà danh giá của chị càng lớn thêm.”
Hồ Biểu Chánh, Hạnh phúc lối nào, Chương 2
“Tôi chắc chồng của cô dưới cửu tuyền, nếu thiệt có lòng thương con, thì phải công nhận lời tôi khuyên cô đó là phải.”
Hồ Biểu Chánh, Bỏ vợ, Chương 4
Hỏi đáp nhanh

Câu hỏi thường gặp về “cửu tuyền”

“cửu tuyền” là gì?

Chín suối, cõi âm nơi người chết về theo tín ngưỡng xưa.

Cụm từ “dưới cửu tuyền” nghĩa là gì?

Ở dưới cõi âm, chỗ người chết về; lời trang trọng nói người thân đã khuất như còn biết, còn vui buồn theo người sống.

“cửu tuyền” được dùng trong câu như thế nào?

Một câu trong Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh) của Nguyễn Du: “Trên tam đảo dưới cửu tuyền, Tìm đâu thì cũng biết tin rõ ràng.”

Mục từ “cửu tuyền” ghi nhận những chữ Hán Nôm nào?

Trong phạm vi nghĩa của mục từ nầy, các chữ Hán Nôm được ghi nhận là 九 (cửu), 泉 (tuyền). Lớp từ vựng: Sino-Vietnamese 九泉.

“cửu tuyền” thuộc từ loại gì?

“cửu tuyền” thuộc từ loại danh từ. Mục từ này phù hợp cho người học bậc C1.

Trách nhiệm nội dung và Phương pháp biên tập

Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers

Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.