Trở lại từ điển
Bản biên đang soạnChưa xác nhận duyệt cuối
Nghĩa vắn tắt

Nghĩa của “đền bồi” là gì?

Đáp trả lại ơn nghĩa người khác đã làm cho mình; cũng là bồi thường cho sự thiệt hại.

Tiếng Anh: To repay a kindness someone has done; also to compensate for a loss.

Cách đọc
đền bồi(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại

Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “đền bồi”:

1 nét nghĩa
1đền đáp, bồi thườngđời sống[thường]
B2

🇻🇳 Kho văn hay dùng nó cho việc trả ơn cha mẹ, ơn thầy, ơn cứu giúp: đền bồi cái ơn ấy, đền bồi ơn cứu tử, đền bồi cái công nuôi dưỡng ăn học, ơn tri ngộ chưa đền bồi. Nó cũng dùng cho việc bồi thường tiền của, như đền bồi đủ trăm giạ lúa, đền bồi tổn phí. Chữ nầy mang nặng đạo nghĩa, hay đi với ơn, công và nghĩa.

🇬🇧 The corpus often uses it for repaying parents, teachers or rescuers: repaying that kindness, repaying the debt of one's life, repaying the cost of upbringing and schooling, a debt of recognition not yet repaid. It is also used for paying compensation, like paying back a hundred bushels of rice, or covering the costs. The word carries a strong moral weight and pairs with favour, effort and duty.

Cụm thường gặp:
đền bồi ơnđền bồi công ơnđền bồi thiệt hại

Thí dụ:

Trong lúc mầy ở tù, cha mầy ở nhà phải đền bồi đủ trăm giạ lúa, nghe chưa?

While you were in jail, your father at home had to pay back a full hundred bushels of rice, you hear?

Nguồn: Sơn Nam, Biển Cỏ Miền Tây

Từ rày anh sẽ thương em bội phần, thương dư như vậy đặng đền bồi cái lợt lạt của qua mấy tuần nay.

From now on I will love you many times more, love you extra like this to make up for my coldness these past weeks.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ái tình miếu

Tôi sẽ đền bồi cái ơn ấy bằng tấm lòng yêu mến vô hạn.

I will repay that kindness with boundless love.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Tại tôi

Đó là nói trường hợp bắt được chủ nó đền bồi tổn phí.

That is in the case where the owner can be made to pay the costs.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Đò Dọc

Hay là để anh đền bồi sự thiệt hại của em đêm nay.

Or let me make up for your loss tonight.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Trâm Nhớ Ngàn Thương

Cái ơn tri ngộ ấy tôi chưa đền bồi, hễ nghĩ tới thì tôi rất buồn, có lý nào tôi lại còn dám làm điều trái đạo.

I have not yet repaid that debt of recognition, and whenever I think of it I feel very sad; how could I dare do wrong.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ai làm được

Hồi nào mình hứa mình sẽ gìn giữ thân danh, mình chẳng để hổ lương tâm đặng đền bồi cái công nuôi dưỡng ăn học.

Back then we promised to guard our good name and never shame our conscience, to repay the effort of raising and schooling us.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ở theo thời

Cha sanh mình và nuôi mình cho nên vai nên vóc, ơn ấy trọng quá, mình đã có làm điều chi mà đền bồi chút đỉnh hay chưa?

Father gave us life and raised us to adulthood; that debt is so great, have we done anything at all to repay it yet?

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Con nhà giàu

Vậy xin cậu chờ cho em báo hiếu rồi, em sẽ trao thân gởi phận cho cậu, đặng lo sửa tráp nâng khăn mà đền bồi ơn cứu tử.

So please wait until I have fulfilled my duty to my parents; then I will give myself to you and serve you as a wife to repay you for saving my life.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ngọn cỏ gió đùa

Qua nói thiệt với em, vì qua mang tình nghĩa của em nặng quá, nên qua lo học ngày, học đêm cho thành công đặng đền bồi lại cho em.

I will tell you honestly, because I owe you so much, I study day and night to succeed and repay you.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Tơ hồng vương vấn
Dẫn chứng văn học

Từ này được dùng ra sao trong tác phẩm

Câu trích chính
“Vội chi liễu ép hoa nài, Còn thân ắt lại đền bồi có khi!”
Đoạn trích nguyên tác

Gieo thoi trước chẳng giữ giàng, Để sau nên thẹn cùng chàng bởi ai? Vội chi liễu ép hoa nài, Còn thân ắt lại đền bồi có khi! Thấy lời đoan chính dễ nghe, Chàng càng thêm nể thêm vì mười phân.

Nguyễn Du, Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh), Đoạn 3: Kim Trọng và Thúy Kiều đính ước, cặp câu 261
Câu trích chính
“Nhớ khi lỡ bước xẩy vời, Non vàng chưa dễ đền bồi tấm thương.”
Đoạn trích nguyên tác

Dắt tay mở mặt cho nhìn: Hoa Nô kia với Trạc Tuyền cũng tôi. Nhớ khi lỡ bước xẩy vời, Non vàng chưa dễ đền bồi tấm thương. Nghìn vàng gọi chút lễ thường, Mà lòng phiếu mẫu mấy vàng cho cân?

Nguyễn Du, Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh), Đoạn 7: Gặp Từ Hải, báo ân báo oán, cặp câu 1173
Câu trích chính
“Khi nên trời cũng chiều người, Nhẹ nhàng nợ trước đền bồi duyên sau.”
Đoạn trích nguyên tác

Thửa công đức ấy ai bằng? Túc khiên đã rửa lâng lâng sạch rồi! Khi nên trời cũng chiều người, Nhẹ nhàng nợ trước đền bồi duyên sau. Giác Duyên dù nhớ nghĩa nhau, Tiền Đường thả một bè lau rước người.

Nguyễn Du, Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh), Đoạn 8: Bi kịch Hồ Tôn Hiến và sông Tiền Đường, cặp câu 1345
“Trong lúc mầy ở tù, cha mầy ở nhà phải đền bồi đủ trăm giạ lúa, nghe chưa?”
Sơn Nam, Biển Cỏ Miền Tây, Lũ trẻ chăn trâu
“Từ rày anh sẽ thương em bội phần, thương dư như vậy đặng đền bồi cái lợt lạt của qua mấy tuần nay.”
Hồ Biểu Chánh, Ái tình miếu, Chương 11
“Tôi sẽ đền bồi cái ơn ấy bằng tấm lòng yêu mến vô hạn.”
Hồ Biểu Chánh, Tại tôi, Chương 8
“Đó là nói trường hợp bắt được chủ nó đền bồi tổn phí.”
Bình Nguyên Lộc, Đò Dọc, Chương 2
“Hay là để anh đền bồi sự thiệt hại của em đêm nay.”
Bình Nguyên Lộc, Trâm Nhớ Ngàn Thương, Chương 4
Hỏi đáp nhanh

Câu hỏi thường gặp về “đền bồi”

“đền bồi” là gì?

Đáp trả lại ơn nghĩa người khác đã làm cho mình; cũng là bồi thường cho sự thiệt hại.

“đền bồi” được dùng trong câu như thế nào?

Một câu trong Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh) của Nguyễn Du: “Vội chi liễu ép hoa nài, Còn thân ắt lại đền bồi có khi!”

“đền bồi” thuộc từ loại gì?

“đền bồi” thuộc từ loại động từ. Mục từ này phù hợp cho người học bậc B2.

Trách nhiệm nội dung và Phương pháp biên tập

Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers

Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.