Trở lại từ điển
Bản biên đang soạnChưa xác nhận duyệt cuối
Nghĩa vắn tắt

Nghĩa của “đèo bồng” là gì?

Ham muốn hay mang thêm điều vượt quá sức, quá phận mình; cũng là gánh thêm một mối lo.

Tiếng Anh: To reach above one's station or take on more than one can handle; also to saddle oneself with an extra burden.

Cách đọc
đèo bồng(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại

Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “đèo bồng”:

1 nét nghĩa
1trèo cao, ôm thêmđời sống[tiếng địa phương]
C1

🇻🇳 Kho văn dùng nó trong lời khiêm nhường của người nghèo: không dám đèo bồng, phận tôi nghèo đâu dám đèo bồng, nghĩa là không dám mơ chỗ cao sang. Nó cũng dùng để chê người ham nhiều, dính líu thêm chuyện, như lại đèo bồng thêm một vụ dính líu.

🇬🇧 The corpus uses it in the humble speech of the poor: not daring to aim so high, too poor to reach for a grand match. It is also used to fault those who take on too much or get further entangled, as in saddling oneself with yet another affair.

Cụm thường gặp:
không dám đèo bồngđèo bồng trèo caođèo bồng thêm

Thí dụ:

Thu Thủy thưa rằng đồ nào mặc cũng được, không dám đèo bồng kén chọn chi hết.

Thu Thuy replied that she would wear anything and dared not be choosy.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Chúa tàu Kim Qui

Tôi sợ nó nghĩ phận nó con chệch thấp hèn quá, nó không dám đèo bồng trèo cao chớ.

I fear he thinks himself too lowly, a Chinese boy, and dares not reach so high.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Kẻ làm người chịu

Nhưng nó đã đèo bồng một đứa em nuôi thì tức là nó muốn ổn định lại đời nó rồi vậy.

But since he has taken on an adopted younger sibling, it means he wants to settle his life again.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Sau Đêm Bố Ráp

Anh cũng hiểu phận tôi nghèo, tôi không đèo bồng chỗ giàu có sang trọng.

You understand I'm poor, I don't aspire to a rich and grand match.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Con nhà giàu

Nhưng vì con xét phận con hèn mọn quá, nên con không dám đèo bồng.

But considering myself too humble, I dared not aim so high.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Chút phận linh đinh

Làm thân con gái mà đèo bồng ngu dại, bị hai thằng dụ dỗ một lượt.

A girl who foolishly reaches too high gets led astray by two men at once.

Nguồn: Sơn Nam, Vạch Một Chân Trời

Con gái chỉ giỏi tài nhõng nhẽo, đèo bồng và khóc dai.

Girls are only good at whining, wanting too much and crying on and on.

Nguồn: Từ Kế Tường, Trên Ngọn Gió Bấc

Phận tôi nghèo, tôi đâu dám đèo bồng quá như vậy.

I'm poor, how would I dare aspire so high.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ý và tình

Vậy mà lại hay đèo bồng, rủ rê thiên hạ lắm!

And yet he's always taking on more, egging people on!

Nguồn: Lê Xuyên, Chú Tư Cầu

Không yêu người ta thì trốn luôn, có phải êm chuyện hay không, lại đèo bồng thêm một vụ dính líu nữa là cô bé Hương.

If you don't love her, just stay away, wouldn't that be easier, instead of getting tangled up in another affair with young Huong.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Nhìn Xuân Người Khác
Dẫn chứng văn học

Từ này được dùng ra sao trong tác phẩm

Câu trích chính
“Lâm Tri chút nghĩa đèo bồng, Nước bèo để chữ tương phùng kiếp sau.”
Đoạn trích nguyên tác

Cửa người đày đọa chút thân, Sớm ngơ ngẩn bóng đêm năn nỉ lòng. Lâm Tri chút nghĩa đèo bồng, Nước bèo để chữ tương phùng kiếp sau. Bốn phương mây trắng một màu, Trông vời cố quốc biết đâu là nhà.

Nguyễn Du, Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh), Đoạn 6: Gặp Thúc Sinh và tai ương Hoạn Thư, cặp câu 893
“Thu Thủy thưa rằng đồ nào mặc cũng được, không dám đèo bồng kén chọn chi hết.”
Hồ Biểu Chánh, Chúa tàu Kim Qui, Chương 8
“Tôi sợ nó nghĩ phận nó con chệch thấp hèn quá, nó không dám đèo bồng trèo cao chớ.”
Hồ Biểu Chánh, Kẻ làm người chịu, Chương 5
“Nhưng nó đã đèo bồng một đứa em nuôi thì tức là nó muốn ổn định lại đời nó rồi vậy.”
Bình Nguyên Lộc, Sau Đêm Bố Ráp, Chương 30
“Anh cũng hiểu phận tôi nghèo, tôi không đèo bồng chỗ giàu có sang trọng.”
Hồ Biểu Chánh, Con nhà giàu, Chương
“Nhưng vì con xét phận con hèn mọn quá, nên con không dám đèo bồng.”
Hồ Biểu Chánh, Chút phận linh đinh, Chương 12
“Làm thân con gái mà đèo bồng ngu dại, bị hai thằng dụ dỗ một lượt.”
Sơn Nam, Vạch Một Chân Trời, Phần 3
“Con gái chỉ giỏi tài nhõng nhẽo, đèo bồng và khóc dai.”
Từ Kế Tường, Trên Ngọn Gió Bấc, Chương 2
Hỏi đáp nhanh

Câu hỏi thường gặp về “đèo bồng”

“đèo bồng” là gì?

Ham muốn hay mang thêm điều vượt quá sức, quá phận mình; cũng là gánh thêm một mối lo.

“đèo bồng” được dùng trong câu như thế nào?

Một câu trong Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh) của Nguyễn Du: “Lâm Tri chút nghĩa đèo bồng, Nước bèo để chữ tương phùng kiếp sau.”

“đèo bồng” thuộc từ loại gì?

“đèo bồng” thuộc từ loại động từ. Mục từ này phù hợp cho người học bậc C1.

Trách nhiệm nội dung và Phương pháp biên tập

Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers

Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.