Trở lại từ điển
Bản biên đang soạnChưa xác nhận duyệt cuối
Nghĩa vắn tắt

Nghĩa của “dìu dắt” là gì?

Đỡ tay mà dắt đi, và chỉ vẽ nâng đỡ cho người dưới nên người.

Tiếng Anh: To take by the arm and lead along, and to guide and support a junior into what they should be.

Cách đọc
dìu dắt(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại

Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “dìu dắt”:

2 nét nghĩa
1đỡ tay mà dắt điđời sống[tiếng địa phương]
B1

🇻🇳 Dìu là đỡ cho khỏi ngã, dắt là cầm tay đưa đi. Nghĩa đen là đỡ người yếu hay người lạ đường mà đưa đi: thân nhơn dìu dắt về nhà săn sóc, Phụng dìu dắt đem cô lên xe, nhờ Nghi thản nhiên dìu dắt nên hai người cũng xuống được, ai mua thì theo người dìu dắt vào rừng.

🇬🇧 The elements mean to hold up from falling and to lead by the hand. The plain sense is supporting someone weak, or someone who does not know the way, and taking them along: kin helping the spent home to be tended, a man helping a girl into a car, a calm companion getting two others down, a guide leading buyers into the forest.

Cụm thường gặp:
dìu dắt vềdìu dắt lên xengười dìu dắt

Thí dụ:

Vì vậy nên ba người được vô bờ thì bể nghể, thân nhơn dìu dắt về nhà săn sóc vậy thôi.

So the three were brought ashore quite spent, and their kin helped them home to be tended, and that was all.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Sống thác với tình

Phụng dìu dắt đem cô lên xe.

Phung helped her along and got her into the car.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Người thất chí

Nhờ Nghi thản nhiên dìu dắt nên rốt cuộc hai người cuối cùng cũng xuống được với bạn đồng đội.

Thanks to Nghi's calm guiding, the last two of them did in the end get down to their fellows.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Hoa Hậu Bồ Đào

Ai bán cứ ở ngoài lộ mà bán, ai mua, theo người dìu dắt vào rừng.

Whoever sells, let him sell out on the road, and whoever buys, let him follow the guide into the forest.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Đèn Cần Giờ
2chỉ vẽ nâng đỡ người dưới cho nên ngườiđời sống[tiếng địa phương]
B1

🇻🇳 Nghĩa bóng, và là nghĩa chánh trong kho văn Nam Bộ: chỉ vẽ nâng đỡ người dưới cho nên người. Thầy vui lòng dìu dắt em cho vẹn nghĩa thầy trò, còn nhờ thầy dìu dắt nữa, học trò đã lịch lãm rồi không cần tôi dìu dắt nữa, cha thấy có bổn phận dìu dắt con, người có học thức phải dìu dắt kẻ dốt nát quê mùa.

🇬🇧 The figured sense, and the chief one in the Southern corpus: to guide and support a junior into what they should be. A master guiding a pupil, pupils grown worldly enough to need no more guiding, a father holding it his duty to guide a child, the learned bound to guide the unlettered.

Cụm thường gặp:
dìu dắt emnhờ dìu dắtdìu dắt con

Thí dụ:

Nay em đã trông cậy ở thầy, thầy vui lòng dìu dắt em cho vẹn nghĩa thầy trò.

Now that I have put my trust in you, master, be so good as to guide me and make whole the duty of master and pupil.

Nguồn: Thẩm Thệ Hà, Hoa Trinh Nữ

Năm ấy chàng mới có mười ba, nhưng biết tiếng Pháp nên làm cái công việc dìu dắt được.

That year he was only thirteen, but he knew French and so could do the work of guiding.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Tỳ Vết Tâm Linh

Ba trò của tôi đã lớn tuổi và lịch lãm đường đi nước bước rồi không cần tôi dìu dắt nữa.

My three pupils are grown and know their way about the world, and no longer need me to guide them.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Nợ tình

Ông cam phận, không phản đối, nhưng thấy có bổn phận dìu dắt con, ông mới cật vấn như thế.

He submitted to his lot and did not object, but felt it his duty to guide his child, and so questioned him in that way.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Khi Từ Thức Về Trần

Trái lại cháu còn phải bẩm thiệt đặng còn nhờ thầy dìu dắt nữa.

On the contrary, I must report it truly so as to have your guidance still, master.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Mẹ ghẻ con ghẻ

Người có học thức phải thương yêu dìu dắt kẻ dốt nát quê mùa.

A person with learning must love and guide the ignorant and the rustic.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Bỏ vợ
Dẫn chứng văn học

Từ này được dùng ra sao trong tác phẩm

Câu trích chính
“Vân Tiên chi xiết nỗi sầu, Tiểu đồng dìu dắt gần cầu Lá-buôn”
Đoạn trích nguyên tác

Thôi thôi gắng gượng khỏi đây, Vân Tiên chi xiết nỗi sầu, Tiểu đồng dìu dắt gần cầu Lá-buôn Đương khi mưa gió luông tuồng, Nguời buồn lại gặp kiểng buồn khá thương!

Nguyễn Đình Chiểu, Lục Vân Tiên, Hồi 2 (Câu 401-1188), cặp câu 285
Câu trích chính
“Non tây vừa khuất mặt trời, Tớ thầy dìu dắt tới nơi Đại-đề.”
Đoạn trích nguyên tác

Đồng rằng: "Chốc nữa khỏi rừng, Tìm nơi quán xá sẽ dừng nghỉ ngơi". Non tây vừa khuất mặt trời, Tớ thầy dìu dắt tới nơi Đại-đề. Trường thi một lũ vừa về, Trịnh Hâm xem thấy lại kề hỏi thăm:

Nguyễn Đình Chiểu, Lục Vân Tiên, Hồi 2 (Câu 401-1188), cặp câu 291
Câu trích chính
“Trong hang sau trước quạnh hiu, Muốn ra cho khỏi ai dìu dắt đi.”
Đoạn trích nguyên tác

Dây sầu ai khéo vương mang, Tránh nơi lưới thỏ gặp đàng bẫy cheo Trong hang sau trước quạnh hiu, Muốn ra cho khỏi ai dìu dắt đi. Oan gia nợ đã khéo gây, Ôi thôi thân thể còn gì mà toan.

Nguyễn Đình Chiểu, Lục Vân Tiên, Hồi 2 (Câu 401-1188), cặp câu 409
“Nay Trời khiến ông phải qui thần, không cho ông dìu dắt nghĩa-binh Đông-Sơn nữa.”
Hồ Biểu Chánh, Đỗ Nương Nương báo oán, Chương 11
“Nay em đã trông cậy ở thầy, thầy vui lòng dìu dắt em cho vẹn nghĩa thầy trò.”
Thẩm Thệ Hà, Hoa Trinh Nữ, Chương 14
“Năm ấy chàng mới có mười ba, nhưng biết tiếng Pháp nên làm cái công việc dìu dắt được.”
Bình Nguyên Lộc, Tỳ Vết Tâm Linh, Chương 1
“Ba trò của tôi đã lớn tuổi và lịch lãm đường đi nước bước rồi không cần tôi dìu dắt nữa.”
Hồ Biểu Chánh, Nợ tình, Chương 4
“Ông cam phận, không phản đối, nhưng thấy có bổn phận dìu dắt con, ông mới cật vấn như thế.”
Bình Nguyên Lộc, Khi Từ Thức Về Trần, Chương 11
Hỏi đáp nhanh

Câu hỏi thường gặp về “dìu dắt”

“dìu dắt” là gì?

Đỡ tay mà dắt đi, và chỉ vẽ nâng đỡ cho người dưới nên người.

“dìu dắt” được dùng trong câu như thế nào?

Một câu trong Lục Vân Tiên của Nguyễn Đình Chiểu: “Vân Tiên chi xiết nỗi sầu, Tiểu đồng dìu dắt gần cầu Lá-buôn”

“dìu dắt” thuộc từ loại gì?

“dìu dắt” thuộc từ loại động từ. Mục từ này phù hợp cho người học bậc B1.

Trách nhiệm nội dung và Phương pháp biên tập

Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers

Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.