Trở lại từ điển
Bản biên đang soạnChưa xác nhận duyệt cuối
Nghĩa vắn tắt

Nghĩa của “khôn ngoan” là gì?

Biết tính cho khỏi hớ, cái khôn của việc ở đời chớ không phải cái khôn sách vở.

Tiếng Anh: Shrewd in the ways of the world rather than learned in books.

Cách đọc
khôn ngoan(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại

Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “khôn ngoan”:

1 nét nghĩa
1biết tính cho khỏi hớđời sống[tiếng địa phương]
A2

🇻🇳 Biết tính cho khỏi hớ. Đây là cái khôn của việc ở đời: biết nói, biết giữ, biết tránh, khác chữ thông minh vốn nói cái trí. Trong kho văn Nam Bộ nó hay đi cặp với thông minh, thành thông minh và khôn ngoan, và nó dùng được cho con vật: con cu rừng khôn ngoan thì gác được nó mới vui. Cái đáng để ý là nó có mặt trái: khôn ngoan xảo quyệt, nên khôn ngoan quá thì người ta không dám tin.

🇬🇧 Able to reckon so as not to be caught out. This is the shrewdness of worldly dealings, knowing what to say, what to keep back, what to avoid, unlike a word for cleverness, which names the intellect. In the Southern corpus it pairs with that word for cleverness, and it serves for animals too. What is worth noticing is its dark side, since too much of it makes a person not to be trusted.

Cụm thường gặp:
thông minh và khôn ngoantay khôn ngoankhôn ngoan xảo quyệt

Thí dụ:

Nếu khôn ngoan, nếu biết tin lời dạy của thánh thần, ông ta còn nhiều hy vọng.

If he were shrewd, and knew how to trust what the gods taught him, he would still have much to hope for.

Nguồn: Sơn Nam, Vạch Một Chân Trời

Đó là một thái độ khôn ngoan và kinh nghiệm hết sức của thiếu nữ trầm lặng này.

That was a thoroughly shrewd and experienced attitude in so quiet a girl.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Ái Ân Thâu Ngắn Cho Dài Tiếc Thương

Bọn trẻ đưa mắt nhìn Dê, thầm cảm phục người bạn thú hiếu học và khôn ngoan.

The children turned their eyes to Goat, secretly admiring their studious and shrewd animal friend.

Nguồn: Thẩm Thệ Hà, Ông Nghè Dê

Để tôi kiếm làm mai cho cậu một chỗ còn lịch sự, còn khôn ngoan bằng mười nó nữa.

Let me find you a match somewhere more refined and ten times shrewder than she is.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Con nhà giàu

Ba Có là tay khôn ngoan nhậm lẹ, việc khó cho mấy chị ta tính cũng phải dễ.

Ba Co was a shrewd and quick handed sort, and the hardest business she reckoned out came easy.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Nợ đời

Gác được một con cu rừng khôn ngoan, mình vui hơn là gác con cu rừng thứ dại dột.

To trap a shrewd wild dove gives more pleasure than trapping a foolish one.

Nguồn: Sơn Nam, 26 Truyện Ngắn Sơn Nam

Nay tôi gặp cô là gái xuân xanh, lời nói thiệt khôn ngoan, nhan sắc thiệt xinh đẹp.

Now I meet you, a girl in your green spring, whose words are truly shrewd and whose looks are truly handsome.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Từ hôn

Cô chót nói chuyện nghe mê lắm, thông minh và khôn ngoan như một cô gái có học nhiều.

The younger girl talks charmingly, clever and shrewd like a girl with a good deal of schooling.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Đèn Cần Giờ

Quít đoán biết đứa em nuôi nầy khôn ngoan mà bịa chuyện vậy thôi, nên càng yêu quí nó.

Quit guessed that this foster sister was shrewd and had simply made the story up, and loved her the more for it.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Sau Đêm Bố Ráp

Cô là người khôn ngoan có ăn có học thì có phải dư biết mấy chuyện đó!

You are a shrewd person with an upbringing and an education, so surely you know all that perfectly well.

Nguồn: Lê Xuyên, Kinh Cầu Muống - Quyển Nhì
Dẫn chứng văn học

Từ này được dùng ra sao trong tác phẩm

Câu trích chính
“Khen cho: Thật đã nên rằng, Khôn ngoan đến mực nói năng phải lời,”
Đoạn trích nguyên tác

Trót lòng gây việc chông gai, Còn nhờ lượng bể thương bài nào chăng? Khen cho: Thật đã nên rằng, Khôn ngoan đến mực nói năng phải lời, Tha ra thì cũng may đời, Làm ra thì cũng ra người nhỏ nhen.

Nguyễn Du, Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh), Đoạn 7: Gặp Từ Hải, báo ân báo oán, cặp câu 1187
Câu trích chính
“Thúy Kiều sắc sảo khôn ngoan, Vô duyên là phận hồng nhan đã đành,”
Đoạn trích nguyên tác

Có trời mà cũng tại ta, Tu là cõi phúc tình là dây oan. Thúy Kiều sắc sảo khôn ngoan, Vô duyên là phận hồng nhan đã đành, Lại mang lấy một chữ tình, Khư khư mình buộc lấy mình vào trong.

Nguyễn Du, Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh), Đoạn 8: Bi kịch Hồ Tôn Hiến và sông Tiền Đường, cặp câu 1330
“Nếu khôn ngoan, nếu biết tin lời dạy của thánh thần, ông ta còn nhiều hy vọng.”
Sơn Nam, Vạch Một Chân Trời, Phần 6
“Đó là một thái độ khôn ngoan và kinh nghiệm hết sức của thiếu nữ trầm lặng này.”
Bình Nguyên Lộc, Ái Ân Thâu Ngắn Cho Dài Tiếc Thương, Phần I
“Bọn trẻ đưa mắt nhìn Dê, thầm cảm phục người bạn thú hiếu học và khôn ngoan.”
Thẩm Thệ Hà, Ông Nghè Dê, II. Dê đi học
“Để tôi kiếm làm mai cho cậu một chỗ còn lịch sự, còn khôn ngoan bằng mười nó nữa.”
Hồ Biểu Chánh, Con nhà giàu, Chương 9
“Ba Có là tay khôn ngoan nhậm lẹ, việc khó cho mấy chị ta tính cũng phải dễ.”
Hồ Biểu Chánh, Nợ đời, Chương 6
“Gác được một con cu rừng khôn ngoan, mình vui hơn là gác con cu rừng thứ dại dột.”
Sơn Nam, 26 Truyện Ngắn Sơn Nam, Bốn Cái Ngu
Hỏi đáp nhanh

Câu hỏi thường gặp về “khôn ngoan”

“khôn ngoan” là gì?

Biết tính cho khỏi hớ, cái khôn của việc ở đời chớ không phải cái khôn sách vở.

“khôn ngoan” được dùng trong câu như thế nào?

Một câu trong Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh) của Nguyễn Du: “Khen cho: Thật đã nên rằng, Khôn ngoan đến mực nói năng phải lời,”

“khôn ngoan” thuộc từ loại gì?

“khôn ngoan” thuộc từ loại tính từ. Mục từ này phù hợp cho người học bậc A2.

Trách nhiệm nội dung và Phương pháp biên tập

Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers

Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.