Nghĩa của “ngắt” là gì?
Bấm bằng đầu ngón tay cho lìa ra (ngắt bông, ngắt ngọn rau); véo, nhéo da thịt người ta; làm cho lời nói bị đứt quãng (ngắt lời); đứng sau tính từ để nhấn mức rất cao (xanh ngắt, lạnh ngắt, vắng ngắt).
Tiếng Anh: To pinch off with the fingertips, as a flower or shoot; to pinch someone's skin; to interrupt someone's speech; and, after an adjective, an intensifier meaning utterly, as in xanh ngat (deep blue) and lanh ngat (stone cold).
Nghĩa của các cụm từ thường gặp
lạnh ngắt
Lạnh hết, lạnh tới mức rờ vô thấy sợ, nói về da thịt, về nước, và về cái lòng.
Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “ngắt”:
4 nét nghĩa🇻🇳 Dùng đầu ngón tay bấm cho cuống bông, lá, ngọn rau lìa khỏi cây: ngắt bông, ngắt ngọn rau, ngắt đọt.
🇬🇧 To pinch off a flower, a leaf or a shoot from the plant with the fingertips: ngat bong (to pick a flower), ngat ngon rau (to pinch off vegetable shoots).
Thí dụ:
Cơm cạn rồi, nàng ra trước sân ngắt ít ngọn rau đắng đặng luộc mà chấm mắm.
When the rice was cooked she went out to the yard and pinched off some bitter herb shoots to boil and dip in fish sauce.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ngọn cỏ gió đùaThấy nước trong quá, tôi nhảy xuống tắm rồi ngắt một cọng bông súng.
Seeing how clear the water was, I jumped in to bathe and then picked a water lily stem.
Nguồn: Sơn Nam, Hương Rừng Cà MauTừ đó về sau, trước khi têm trầu, ai nấy đều ngắt chót đuôi lá vì sợ nọc con thuồng luồng.
From then on, before folding a betel quid, everyone pinched off the tip of the leaf for fear of the water serpent's venom.
Nguồn: Sơn Nam và Tô Nguyệt Đình, Chuyện Xưa Tích Củ🇻🇳 Dùng đầu ngón tay kẹp mà bấm mạnh vô da thịt người ta cho đau, như véo, nhéo; ngắt véo là ngắt và véo.
🇬🇧 To nip someone's skin hard between the fingertips so that it hurts, like veo or nheo; ngat veo means pinching and nipping.
Thí dụ:
Phong đòn gánh giựt cô hay sao mà cô ngắt tui thiếu điều sút thịt vậy?
Have you got the cramps or something, pinching me so hard you nearly took the flesh off?
Nguồn: Lê Xuyên, Rặng Trâm Bầu🇻🇳 Chen vô làm cho lời người khác đang nói bị đứt ngang, không nói tiếp được: ngắt lời, ngắt ngang.
🇬🇧 To cut in so that what someone else is saying breaks off: ngat loi and ngat ngang (to interrupt).
Thí dụ:
Nhưng anh cứ ngắt lời em mãi.
But you keep interrupting me.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Lữ Đoàn Mông ĐenThỉnh thoảng, Trọng ngắt lời chàng, đưa ra một câu hỏi hoặc để biện bác, hoặc để chất vấn.
Now and then Trong interrupted him with a question, either to argue or to challenge him.
Nguồn: Thẩm Thệ Hà, Đời Tươi Thắm🇻🇳 Đứng sau một số tính từ để nhấn mức rất cao, thuần một màu, một cảm giác: xanh ngắt, lạnh ngắt, vắng ngắt, nguội ngắt, sượng ngắt, chán ngắt.
🇬🇧 Placed after certain adjectives to stress an extreme, unbroken degree of a colour or feeling: xanh ngat (deep blue), lanh ngat (stone cold), vang ngat (utterly deserted), nguoi ngat (gone cold), suong ngat (utterly abashed).
Thí dụ:
Nước rạch đã xanh ngắt chớ không vàng khè một màu bẩn thỉu như ở ngoài kia.
The creek water had turned a deep clear blue, not the dirty yellow it was out there.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Uống Lộn Thuốc TiênThầy nhớ những lời ấy thì trong lòng thầy lạnh ngắt, cặp mắt thấy ướt dầm.
Remembering those words, he went cold inside, and his eyes grew wet.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Dây oanNhững con đường vắng ngắt với hàng cây chạy dài đổ bóng xuống mặt nhựa đen nhánh.
The streets were utterly deserted, lined with trees casting their shadows on the glossy black asphalt.
Nguồn: Từ Kế Tường, Huyền XưaBà con coi kìa, bị tôi đoán trúng tim đen, nó sượng ngắt và không dám ngước lên.
Look, everyone, I have guessed what she is really thinking; she is utterly abashed and dares not look up.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Tâm Trạng HồngTừ này được dùng ra sao trong tác phẩm
“Tôi ngắt lời anh bán dưa:”“Buồng không lạnh ngắt như tờ, Dấu xe ngựa đã rêu lờ mờ xanh.”Thuyền tình vừa ghé tới nơi, Thì đà trâm gẫy bình rơi bao giờ. Buồng không lạnh ngắt như tờ, Dấu xe ngựa đã rêu lờ mờ xanh. Khóc than khôn xiết sự tình, Khéo vô duyên ấy là mình với ta.
“Cạn lời hồn ngất máu say, Một hơi lặng ngắt đôi tay giá đồng.”Ôi Kim lang! Hỡi Kim lang! Thôi thôi thiếp đã phụ chàng từ đây! Cạn lời hồn ngất máu say, Một hơi lặng ngắt đôi tay giá đồng. Xuân Huyên chợt tỉnh giất nồng, Một nhà tấp nập, kẻ trong người ngoài.
“Chung quanh lặng ngắt như tờ, Nỗi niềm tâm sự bây giờ hỏi ai?”Cuối tường gai góc mọc đầy, Đi về này những lối này năm xưa. Chung quanh lặng ngắt như tờ, Nỗi niềm tâm sự bây giờ hỏi ai? Láng giềng có kẻ sang chơi, Lân la sẽ hỏi một hai sự tình.
Câu hỏi thường gặp về “ngắt”
“ngắt” là gì?
Bấm bằng đầu ngón tay cho lìa ra (ngắt bông, ngắt ngọn rau); véo, nhéo da thịt người ta; làm cho lời nói bị đứt quãng (ngắt lời); đứng sau tính từ để nhấn mức rất cao (xanh ngắt, lạnh ngắt, vắng ngắt).
Cụm từ “lạnh ngắt” nghĩa là gì?
Lạnh hết, lạnh tới mức rờ vô thấy sợ, nói về da thịt, về nước, và về cái lòng.
“ngắt” được dùng trong câu như thế nào?
Một câu trong Biển Cỏ Miền Tây của Sơn Nam: “Tôi ngắt lời anh bán dưa:”
Mục từ “ngắt” ghi nhận những chữ Hán Nôm nào?
Trong phạm vi nghĩa của mục từ nầy, các chữ Hán Nôm được ghi nhận là 𢪰 (ngắt). Lớp từ vựng: Vietnamese polysemous action word with Nôm record.
“ngắt” có biến thể vùng miền nào?
“ngắt” có các dạng biến thể ghi nhận theo phương ngữ: ngắt (Toàn quốc), bứt; lặt; cúp điện; cúp máy; đứt quãng (Sài Gòn và Nam Bộ), xanh ngắt; đắng ngắt; lạnh ngắt; vắng ngắt (Tổ hợp mức độ).
Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers
Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.