Nghĩa của “ngó” là gì?
Đưa mắt về phía nào mà coi (ngó thấy, ngó theo, ngó trân trân); ngó chừng là để mắt coi chừng; ngó lơ là làm như không thấy.
Tiếng Anh: To look at or look towards something, the usual Southern word; ngo chung is to keep an eye on, and ngo lo is to pretend not to see.
Nghĩa của các cụm từ thường gặp
ngó trân trân
Nhìn sững một chỗ, mắt không chớp, thường vì bỡ ngỡ, xúc động hay không hiểu chuyện gì mà không nói ra được lời nào.
ngó lại
Quay đầu, quay mình nhìn lại phía sau hay nhìn về phía một người, một chỗ.
ngó thấy
Đưa mắt nhìn mà thấy được, bắt gặp một người hay một vật bằng mắt mình.
Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “ngó”:
3 nét nghĩa🇻🇳 Đưa mắt về phía nào mà coi: ngó lên, ngó xuống, ngó theo, ngó trân trân. Người Nam Bộ nói ngó nhiều hơn nhìn.
🇬🇧 To turn one's eyes towards something and look: ngo len (to look up), ngo theo (to watch someone go), ngo tran tran (to stare). In the South ngo is more common than nhin.
Thí dụ:
Cô Hương ngó thầy Bình rồi chúm chím cười, tỏ ý cô đã hiểu lời thầy chọc ghẹo.
Huong looked at Binh and smiled a little, showing she had understood his teasing.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Bỏ vợTrần Văn Sửu ngồi ngó trân trân mà không la không đuổi như muốn để vậy mà coi.
Tran Van Suu sat staring without shouting or chasing them off, as if he meant to leave things be and watch.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Cha con nghĩa nặngChúa tàu ngồi ngó cũng hết vui, nên uống nước rồi chun vào phòng trong mà nằm.
The ship owner sat watching until he lost all pleasure in it, so he drank some water and crept into the inner room to lie down.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Chúa tàu Kim QuiThầy Hai Thanh thấy người ta giụm năm giụm bảy đứng ngó vô sân ông Ba Chánh.
Hai Thanh saw people gathered in little groups, standing and looking into Ba Chanh's yard.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Bức thơ hối hậnThằng Được đứng bợ ngợ, ngó người nầy rồi ngó người kia, không nói chi hết.
Duoc stood there awkwardly, looking at one person and then another, saying nothing at all.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Cay đắng mùi đờiÔng Hội đồng thấy cháu nội vui vẻ, ông nằm trên ghế ngó nó, bộ ông toại chí lắm.
The councillor saw his grandchild happy and lay on his chair watching the boy, looking very content.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Chút phận linh đinhNghe rất thảm thiết, mà cô Oanh không thèm ngó lại, biểu xa phu kéo xe đi cho mau.
It sounded heartbreaking, but Oanh did not bother to look back and told the rickshaw man to pull on quickly.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Bỏ chồngMột buổi sớm mai, anh ta đi thăm ruộng, ra tới đó đứng trên bờ mà ngó mong.
One morning he went out to look at the fields, and when he got there he stood on the dike gazing out hopefully.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Con nhà nghèo🇻🇳 Ngó chừng là để mắt coi chừng, trông chừng ai hay cái gì.
🇬🇧 Ngo chung means to keep an eye on someone or something.
Thí dụ:
Chị đi khuấy hai phần chén sữa nữa rồi bưng ra ván ngồi uống và ngó chừng con.
She went to mix two more half-bowls of milk, then carried them out to the plank bed and sat drinking while keeping an eye on the child.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Chị Đào, Chị Lý🇻🇳 Ngó lơ là quay mắt đi chỗ khác, làm như không thấy, không nghe, để khỏi can dự.
🇬🇧 Ngo lo means to look away and act as if one has not seen or heard, so as to stay out of it.
Thí dụ:
Quan Phủ ngó lơ, không rầy vợ, mà cũng không nói cho mát lòng cha vợ trước.
The district chief looked away; he did not scold his wife, nor did he say anything to soothe his father-in-law first.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ai làm đượcTừ này được dùng ra sao trong tác phẩm
“Tiếc thay chút nghĩa cũ càng, Dẫu lìa ngó ý còn vương tơ lòng!”Chốc là mười mấy năm trời, Còn ra khi đã da mồi tóc sương. Tiếc thay chút nghĩa cũ càng, Dẫu lìa ngó ý còn vương tơ lòng! Duyên em dù nối chỉ hồng, May ra khi đã tay bồng tay mang.
“Tôn sư ngồi hãy thở than, Ngó ra trước án thấy chàng trở vô.”Đặng cho rõ nỗi sự tình, Ngõ sau ngàn dặm đăng trình mới an". Tôn sư ngồi hãy thở than, Ngó ra trước án thấy chàng trở vô. Hỏi rằng: "Vạn lý trường đồ, Sao chưa cất gánh trở vô việc gì?
“Những từ sen ngó đào tơ, Mười lăm năm mới bây giờ là đây!”Động phòng dìu dặt chén mồi, Bâng khuâng duyên mới ngậm ngùi tình xưa. Những từ sen ngó đào tơ, Mười lăm năm mới bây giờ là đây! Tình duyên ấy hợp tan này, Bi hoan mấy nỗi đêm chầy trăng cao.
“Ra đi vừa rạng chân trời, Ngùi ngùi ngó lại nhớ nơi học đường.”Vân Tiên vội vã tạ ơn, Trăm năm dốc giữ keo sơn mọi lời. Ra đi vừa rạng chân trời, Ngùi ngùi ngó lại nhớ nơi học đường. Tiên rằng: "Thiên các nhứt phương Thầy đeo đoạn thảm tớ vương mối sầu.
“Vân Tiên ngó lại rằng ừ: "Làm thơ cho kịp bấy chừ chớ lâu".”Đưa trâm chàng đã làm ngơ, Thiếp xin đưa một bài thơ giã từ". Vân Tiên ngó lại rằng ừ: "Làm thơ cho kịp bấy chừ chớ lâu". Nguyệt Nga ứng tiếng xin hầu, Xuống tay liền tả tám câu năm vần.
“Huống chi ta với các ngươi, sinh ở buổi rối ren, lớn lên nhằm khi khó nhọc, chính mắt ngó thấy sứ ngụy đi lại, đường xá nghẽn-ngang, chúng múa cái lưỡi cú quạ làm nhục chốn triều-đình, chúng giơ cái thân chó dê, kiêu ngạo với quan tể-phụ;”xông pha lam-chướng trên đuờng muôn dặm, hai người ấy đánh được quân Nam-chiếu trong vài tuần, khiến cho vua chúa giòng Thát nay còn để tiếng! Huống chi ta với các ngươi, sinh ở buổi rối ren, lớn lên nhằm khi khó nhọc, chính mắt ngó thấy sứ ngụy đi lại, đường xá nghẽn-ngang, chúng múa cái lưỡi cú quạ làm nhục chốn triều-đình, chúng giơ cái thân chó dê, kiêu ngạo với quan tể-phụ; chúng nhờ mệnh lệnh của chúa Mông-Cổ, mà đòi nào ngọc nào lụa, sự vòi vĩnh thật vô cùng;
“Cô Hương ngó thầy Bình rồi chúm chím cười, tỏ ý cô đã hiểu lời thầy chọc ghẹo.”“Trần Văn Sửu ngồi ngó trân trân mà không la không đuổi như muốn để vậy mà coi.”Câu hỏi thường gặp về “ngó”
“ngó” là gì?
Đưa mắt về phía nào mà coi (ngó thấy, ngó theo, ngó trân trân); ngó chừng là để mắt coi chừng; ngó lơ là làm như không thấy.
Cụm từ “ngó trân trân” nghĩa là gì?
Nhìn sững một chỗ, mắt không chớp, thường vì bỡ ngỡ, xúc động hay không hiểu chuyện gì mà không nói ra được lời nào.
Cụm từ “ngó lại” nghĩa là gì?
Quay đầu, quay mình nhìn lại phía sau hay nhìn về phía một người, một chỗ.
“ngó” được dùng trong câu như thế nào?
Một câu trong Truyện Kiều (Đoạn trường tân thanh) của Nguyễn Du: “Tiếc thay chút nghĩa cũ càng, Dẫu lìa ngó ý còn vương tơ lòng!”
Mục từ “ngó” ghi nhận những chữ Hán Nôm nào?
Trong phạm vi nghĩa của mục từ nầy, các chữ Hán Nôm được ghi nhận là 𥄭 (ngó). Lớp từ vựng: native.
Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers
Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.