Nghĩa của “sai” là gì?
Không đúng với sự thiệt, lẽ phải hay điều phải làm (đoán sai, nói sai); bảo, phái người dưới làm một việc (sai người đi, sai trẻ); nói cây ra nhiều trái (sai trái), và trong lời cũ, người sinh nhiều con (sai con).
Tiếng Anh: Wrong or mistaken; to order or send someone to do something; and of trees, heavily laden with fruit, or in older speech, of people, having many children.
Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “sai”:
3 nét nghĩa🇻🇳 Chữ 差: không đúng với sự thiệt, lẽ phải hay điều phải làm: đoán sai, nói sai, viết sai, quan niệm sai.
🇬🇧 Not right or true; wrong, mistaken or incorrect, as in guessing wrong, saying something wrong or holding a wrong view.
Thí dụ:
Vì đoán sai ý của người bạn đồng thuyền, nên Quí dè dặt, không hỏi gì cô ta cả.
Having misread what his fellow passenger meant, Qui held back and asked her nothing at all.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Ái Ân Thâu Ngắn Cho Dài Tiếc ThươngCô nghĩ như vậy thì sai lắm.
You are quite wrong to think so.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Đoá hoa tànNhưng đã làm văn nghệ rồi thì mới thấy quan niệm ấy là sai.
But once you have worked in the arts you see that such a view is wrong.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Quán Tai HeoNgười chấp sự vừa đánh, vừa đếm, nếu dư hay thiếu là sai, có lỗi với Thánh thần.
The officiant beats the drum and counts at the same time; one stroke too many or too few is a mistake, an offence against the spirits.
Nguồn: Sơn Nam, Thuần Phong Mỹ Tục Việt Nam🇻🇳 Chữ 差: bảo, phái người dưới quyền, người nhỏ trong nhà đi làm một việc: sai người đi, sai trẻ, sai con nhỏ ở.
🇬🇧 To tell or send a subordinate or a younger member of the household to do something: to send someone off, to send a servant or child on an errand.
Thí dụ:
Quan Phủ có sai người đi kiếm trên Bạc Liêu, mà kiếm không được.
The district chief did send men to search up in Bac Lieu, but they could not find him.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ai làm đượcBà Hương quản sai trẻ lên Giồng Ké kêu Hương thị Tào với thằng Tý xuống cho bà biểu.
Mrs Huong Quan sent a servant up to Giong Ke to fetch Huong Thi Tao and Ty down to her so she could give them orders.
Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Cha con nghĩa nặngRiêng hôm nay Hồng không sai con nhỏ ở đi mua gì cả mà bảo gọi một chiếc tắc xi.
Only today Hong did not send the young maid out to buy anything but told her to call a taxi.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Món Nợ Thiêng Liêng🇻🇳 Nói cây ra nhiều trái trong một mùa: cây sai trái, sai trái vàng. Trong lời cũ, sai con là sinh nhiều con, trái với hiếm hoi.
🇬🇧 Of a tree, bearing a heavy crop of fruit in a season. In older speech, sai con means having many children, the opposite of being childless.
Thí dụ:
Cây ổi sai trái trông thật quyến rũ.
The guava tree, heavy with fruit, looked truly tempting.
Nguồn: Dung Sàigòn, Tóc Xõa Ngang LưngPhía trước là khoảng sân rộng có hai cây trứng cá lúc nào cũng sai trái vàng.
In front was a wide yard with two Jamaica cherry trees always laden with yellow fruit.
Nguồn: Từ Kế Tường, Mùa Thu Bay MưaNhưng bên họ anh lại sai con, còn bên em thì hiếm-hoi.
But your side of the family has many children, while mine has few.
Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Gieo Gió Gặt BãoTừ này được dùng ra sao trong tác phẩm
“Tiếng đồn không sai: nanh dài trên một tấc, con heo Khịt như con bò nhỏ, mớ lông gáy dựng lên vàng hực, lấp lánh.”“Hàn huyên chưa kịp giãi dề, Sai nha bỗng thấy bốn bề xôn xao.”Tần ngần dạo gót lầu trang, Một đoàn mừng thọ ngoại hương mới về, Hàn huyên chưa kịp giãi dề, Sai nha bỗng thấy bốn bề xôn xao. Người nách thước, kẻ tay đao; Đầu trâu mặt ngựa ào ào như sôi.
“Một ngày lạ thói sai nha, Làm cho khốc hại chẳng qua vì tiền.”Mặt trông đau đớn rụng rời, Oan này còn một kêu trời, nhưng xa. Một ngày lạ thói sai nha, Làm cho khốc hại chẳng qua vì tiền. Sao cho cốt nhục vẹn tuyền, Trong khi ngộ biến tòng quyền biết sao?
“Lời con dặn lại một hai, Dẫu mòn bia đá, dám sai tấc vàng.”Vì ai rụng cải rơi kim, Để con bèo nổi mây chìm vì ai. Lời con dặn lại một hai, Dẫu mòn bia đá, dám sai tấc vàng. Lậy thôi, nàng lại thưa chiềng, Nhờ cha trả được nghĩa chàng cho xuôi.
Câu hỏi thường gặp về “sai”
“sai” là gì?
Không đúng với sự thiệt, lẽ phải hay điều phải làm (đoán sai, nói sai); bảo, phái người dưới làm một việc (sai người đi, sai trẻ); nói cây ra nhiều trái (sai trái), và trong lời cũ, người sinh nhiều con (sai con).
“sai” được dùng trong câu như thế nào?
Một câu trong 26 Truyện Ngắn Sơn Nam của Sơn Nam: “Tiếng đồn không sai: nanh dài trên một tấc, con heo Khịt như con bò nhỏ, mớ lông gáy dựng lên vàng hực, lấp lánh.”
Mục từ “sai” ghi nhận những chữ Hán Nôm nào?
Trong phạm vi nghĩa của mục từ nầy, các chữ Hán Nôm được ghi nhận là 差 (sai), 𡗂 (sai). Lớp từ vựng: Vietnamese polyseme with Hán Việt and Nôm layers.
“sai” có biến thể vùng miền nào?
“sai” có các dạng biến thể ghi nhận theo phương ngữ: sai; nói sai; làm sai; sai người; cây sai trái (Toàn dân), làm trật; tính trật; biểu/bảo làm (Sài Gòn và Nam Bộ; khẩu ngữ gần nghĩa), sai con (Cũ; nên thận trọng).
“sai” thuộc từ loại gì?
“sai” thuộc từ loại tính từ, động từ. Mục từ này phù hợp cho người học bậc A2.
Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers
Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.