Trở lại từ điển

tham biện

danh từbậc C1
Bản biên đang soạnChưa xác nhận duyệt cuối
Nghĩa vắn tắt

Nghĩa của “tham biện” là gì?

Viên chức Pháp đứng đầu một tỉnh hoặc một quận ở Nam Kỳ thời trước.

Tiếng Anh: The French official heading a province or a district in the old Southern territory.

Cách đọc
tham biện(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại

Nghĩa của các cụm từ thường gặp

quan tham biện

Chức quan người Pháp đứng đầu việc cai trị một tỉnh ở Nam Kỳ thời Pháp thuộc.

Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “tham biện”:

1 nét nghĩa
1viên chức Pháp đứng đầu tỉnh hoặc quậnđời sống[tiếng địa phương]
C1

🇻🇳 Đây là tên gọi bằng tiếng Việt cho viên chức Pháp đứng đầu một tỉnh hoặc một quận ở Nam Kỳ thời trước. Trong kho văn Nam Bộ nó luôn luôn đi với chữ quan, và có bậc: chánh tham biện, phó tham biện, tham biện chủ tỉnh, tham biện chủ quận. Người ta tới dinh tham biện mà đưa đơn, mà hầu, mà nhận lá trát. Việc của ông là xuất công quỹ, cấp tiền dưỡng lão, bố cáo bát nhựt, và phê vô đơn của dân.

🇬🇧 This is the Vietnamese name for the French official who headed a province or a district in the old Southern territory. In the Southern corpus it always carries a word of rank before it, and it has grades, chief and deputy, over a province or over a district. People went to his residence to lodge a petition, to wait on him, to receive a writ. His business was drawing public funds, granting pensions, posting notices and writing his comment on a petition.

Cụm thường gặp:
quan tham biệntham biện chủ tỉnhdinh tham biện

Thí dụ:

Với bọn cộng sự viên như thế, các tham biện ở giai đoạn đầu tỏ ra chán nản.

With assistants like those, the administrators of the first period showed themselves discouraged.

Nguồn: Sơn Nam, Lịch Sử Khẩn Hoang Miền Nam

Ông cả xuống chợ Bà Chiểu hầu quan Tham biện chủ tỉnh Gia Định mà đưa đơn.

The headman went down to Ba Chieu market to wait on the administrator of Gia Dinh province and lodge his petition.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Chị Đào, Chị Lý

Lần thứ nhì, quan tham biện ngỏ ý muốn cấp cho cụ một số tiền dưỡng lão.

The second time, the administrator hinted that he wished to grant the old gentleman a sum for his retirement.

Nguồn: Sơn Nam, Chuyện Xưa Tích Củ

Vậy sáng mai tôi sẽ nạp cho Tham biện đặng bố cáo bát nhựt rồi định ngày lập hôn thú.

So tomorrow morning I shall file it with the administrator to post the eight day notice, and then set the day for the marriage register.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Mẹ ghẻ con ghẻ

Đã vậy mà năm sau thầy Sử, đứng thông ngôn cho quan Chánh Tham Biện, bị đổi về Sàigòn.

Even so, the year after, teacher Su, who interpreted for the chief administrator, was transferred to Saigon.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Tơ hồng vương vấn

Quyển sách này được Giám đốc Nội vụ yêu cầu Tham biện xuất công quỹ ra mua làm tài liệu.

The director of the interior asked the administrator to draw on public funds to buy this book as a reference.

Nguồn: Sơn Nam, Cá Tính Của Miền Nam

Quan phó tham biện chủ quận nói thầy mới lên mà xin phép nỗi gì, nên Ngài biểu thầy rán làm vài tháng rồi Ngài sẽ cho phép.

The deputy administrator of the district said the teacher had only just arrived and had no grounds to ask leave, so he was told to hold out a few months and then leave would be given.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Thầy Thông ngôn

Quan Tham biện thấy thầy giỏi giắn bặt thiệp thì đem lòng yêu thầy; bởi vậy cho nên thầy đứng thông ngôn nhà thầy tổng làng tới lui nườm nượp.

The administrator found the teacher able and worldly and took a liking to him, and so as interpreter he had the headmen and villagers coming and going in a steady stream at his house.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Cay đắng mùi đời

Làm với các quan tham biện.

I work for the administrators.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Bỏ vợ

Tại sao mình không bắt nó về, bán cho quan chánh tham biện chủ tỉnh, nuôi rồi đem về bên Tây.

Why not catch it and sell it to the chief administrator of the province, to keep and then take back to France.

Nguồn: Sơn Nam, Biển Cỏ Miền Tây
Dẫn chứng văn học

Từ này được dùng ra sao trong tác phẩm

“Với bọn cộng sự viên như thế, các tham biện ở giai đoạn đầu tỏ ra chán nản.”
Sơn Nam, Lịch Sử Khẩn Hoang Miền Nam, Vùng Rạch Giá đất rộng người thưa
“Ông cả xuống chợ Bà Chiểu hầu quan Tham biện chủ tỉnh Gia Định mà đưa đơn.”
Hồ Biểu Chánh, Chị Đào, Chị Lý, Chương 11
“Lần thứ nhì, quan tham biện ngỏ ý muốn cấp cho cụ một số tiền dưỡng lão.”
Sơn Nam và Tô Nguyệt Đình, Chuyện Xưa Tích Củ, Cụ Đồ Chiểu giả điếc
“Vậy sáng mai tôi sẽ nạp cho Tham biện đặng bố cáo bát nhựt rồi định ngày lập hôn thú.”
Hồ Biểu Chánh, Mẹ ghẻ con ghẻ, Chương 23
“Ông phó tham biện đắc thắng, mặt mày vênh váo như vừa giết được kẻ thù.”
Sơn Nam, 26 Truyện Ngắn Sơn Nam, Con trích ré
“Đã vậy mà năm sau thầy Sử, đứng thông ngôn cho quan Chánh Tham Biện, bị đổi về Sàigòn.”
Hồ Biểu Chánh, Tơ hồng vương vấn, Chương 14
“Quyển sách này được Giám đốc Nội vụ yêu cầu Tham biện xuất công quỹ ra mua làm tài liệu.”
Sơn Nam, Cá Tính Của Miền Nam, Khi Thực Dân Chú Ý Và Phát Giác
“Quan phó tham biện chủ quận nói thầy mới lên mà xin phép nỗi gì, nên Ngài biểu thầy rán làm vài tháng rồi Ngài sẽ cho phép.”
Hồ Biểu Chánh, Thầy Thông ngôn, Chương 11
Hỏi đáp nhanh

Câu hỏi thường gặp về “tham biện”

“tham biện” là gì?

Viên chức Pháp đứng đầu một tỉnh hoặc một quận ở Nam Kỳ thời trước.

Cụm từ “quan tham biện” nghĩa là gì?

Chức quan người Pháp đứng đầu việc cai trị một tỉnh ở Nam Kỳ thời Pháp thuộc.

“tham biện” được dùng trong câu như thế nào?

Một câu trong Lịch Sử Khẩn Hoang Miền Nam của Sơn Nam: “Với bọn cộng sự viên như thế, các tham biện ở giai đoạn đầu tỏ ra chán nản.”

Mục từ “tham biện” ghi nhận những chữ Hán Nôm nào?

Trong phạm vi nghĩa của mục từ nầy, các chữ Hán Nôm được ghi nhận là 參 (tham), 辦 (biện). Lớp từ vựng: Sino-Vietnamese 參辦.

“tham biện” thuộc từ loại gì?

“tham biện” thuộc từ loại danh từ. Mục từ này phù hợp cho người học bậc C1.

Trách nhiệm nội dung và Phương pháp biên tập

Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers

Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.