Trở lại từ điển

chỉnh tề

tính từbậc B1
Bản biên đang soạnChưa xác nhận duyệt cuối
Nghĩa vắn tắt

Nghĩa của “chỉnh tề” là gì?

Ngay ngắn, gọn gàng, đúng lễ phép trong ăn mặc và dáng điệu.

Tiếng Anh: Neat, tidy and proper in dress and bearing.

Cách đọc
chỉnh tề(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại

Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “chỉnh tề”:

1 nét nghĩa
1ngay ngắn, tươm tấtđời sống[trang trọng]
B1

🇻🇳 Kho văn hay dùng nó cho cách ăn mặc và đứng ngồi nghiêm trang trong dịp lễ hay khi gặp người trên: khăn áo chỉnh tề, ăn mặc chỉnh tề, sửa áo chỉnh tề, ngồi đứng chỉnh tề. Nó cũng dùng cho quân lính, hộ vệ đứng hàng ngay thẳng, như binh sĩ nai nịt chỉnh tề đều bước. Nó hay đi với khăn áo, quần áo và mặc.

🇬🇧 The corpus often uses it for dressing and bearing oneself properly for ceremonies or before superiors: formally dressed in turban and robe, neatly dressed, straightening one's clothes, sitting and standing properly. It is also used for soldiers or guards standing in neat ranks, like troops smartly kitted out marching in step. It pairs with robe and turban, clothes and wear.

Cụm thường gặp:
ăn mặc chỉnh tềkhăn áo chỉnh tềngồi đứng chỉnh tề

Thí dụ:

Kiểm soát các người trực tiếp lãnh trách nhiệm xem khăn áo chỉnh tề chưa.

Check that those directly in charge are properly dressed in turban and robe.

Nguồn: Sơn Nam, Thuần Phong Mỹ Tục Việt Nam

Phải ăn nói đầm thắm, ngồi đứng chỉnh tề, đừng chọc ghẹo nó, nó sợ nó không dám đa nghe.

You must speak gently and sit and stand properly, do not tease her, she will be scared off, you hear.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Sau Đêm Bố Ráp

Trước nhà cậu Cẩu, bọn hộ vệ đứng chỉnh tề, bao vây căn nhà mát.

In front of Cau Cau's house, the guards stood in neat ranks around the summer house.

Nguồn: Sơn Nam, Bà Chúa Hòn

Người lớn khăn áo chỉnh tề, vẻ mặt nghiêm trang, kính cẩn.

The adults were formally dressed, their faces solemn and reverent.

Nguồn: Thẩm Thệ Hà, Đoàn Quân Áo đen

Kèn nhà binh thổi tò te tí te, cờ tam sắc đi tiên phuông, theo sau là binh sĩ nai nịt chỉnh tề đều bước.

Army bugles blared, the tricolour led the way, followed by troops smartly kitted out marching in step.

Nguồn: Sơn Nam, Biển Cỏ Miền Tây

Tới dinh, Chúa tàu sửa áo chỉnh tề rồi mới bước vô.

Reaching the residence, the captain straightened his clothes before stepping in.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Chúa tàu Kim Qui

Không, nhưng nàng đã ăn mặc chỉnh tề.

No, but she was already neatly dressed.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Nhìn Xuân Người Khác

Người dẫn đường biến vào trong và khi hai mẹ con bước lên tới đầu cầu thang thì trong ấy chạy ra bốn ông ăn mặc chỉnh tề.

The guide disappeared inside, and as mother and daughter reached the top of the stairs four smartly dressed gentlemen came running out.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Hoa Hậu Bồ Đào

Sở đồ-hình ngồi đứng chỉnh tề.

The convicts sat and stood in neat order.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Những Bước Lang Thang Trên Hè Phố Của Gã Bình Nguyên Lộc

Hôm đưa Hồng vào đây, Hồng mặc đồ ngủ, nhưng chiều thứ bảy về thì phải chỉnh tề, toàn là đồ ni lông xếp lại, không nhầu nát đâu mà lo.

When Hong was brought in here she wore nightclothes, but coming home Saturday afternoon she must be neatly dressed, all nylon folded up, nothing crumpled to worry about.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Món Nợ Thiêng Liêng
Dẫn chứng văn học

Từ này được dùng ra sao trong tác phẩm

Câu trích chính
“Trạng nguyên xe giá chỉnh tề, Sai quân hộ vệ rước về Nguyệt Nga.”
Đoạn trích nguyên tác

Một người Bùi Kiệm chẳng đi, Trong lòng hổ thẹn cũng vì máu dê. Trạng nguyên xe giá chỉnh tề, Sai quân hộ vệ rước về Nguyệt Nga. Bạc vàng đem tạ lão bà, Nguyệt Nga từ tạ thẳng qua Đông-thành.

Nguyễn Đình Chiểu, Lục Vân Tiên, Hồi 4 (Câu 1601-2082), cặp câu 167
Câu trích chính
“Chiếu hoa gối sách bộn bề, Cỗ đồ bát bửu chỉnh tề chưng ra”
Đoạn trích nguyên tác

Cha con thấy nói mừng lòng, Dọn nhà sửa chỗ động phòng cho xuê. Chiếu hoa gối sách bộn bề, Cỗ đồ bát bửu chỉnh tề chưng ra Xảy vừa tới lúc canh ba, Nguyệt Nga lấy bút đề và câu thơ.

Nguyễn Đình Chiểu, Lục Vân Tiên, Hồi 3 (Câu 1189-1600), cặp câu 192
“Kiểm soát các người trực tiếp lãnh trách nhiệm xem khăn áo chỉnh tề chưa.”
Sơn Nam, Thuần Phong Mỹ Tục Việt Nam, Diễn Tiến Của Lễ Kỳ Yên
“Phải ăn nói đầm thắm, ngồi đứng chỉnh tề, đừng chọc ghẹo nó, nó sợ nó không dám đa nghe.”
Bình Nguyên Lộc, Sau Đêm Bố Ráp, Chương 21
“Trước nhà cậu Cẩu, bọn hộ vệ đứng chỉnh tề, bao vây căn nhà mát.”
Sơn Nam, Bà Chúa Hòn, Chương 13
“Người lớn khăn áo chỉnh tề, vẻ mặt nghiêm trang, kính cẩn.”
Thẩm Thệ Hà, Đoàn Quân Áo đen, III. Lễ tống Ôn Thần
“Kèn nhà binh thổi tò te tí te, cờ tam sắc đi tiên phuông, theo sau là binh sĩ nai nịt chỉnh tề đều bước.”
Sơn Nam, Biển Cỏ Miền Tây, Đường về quê
“Tới dinh, Chúa tàu sửa áo chỉnh tề rồi mới bước vô.”
Hồ Biểu Chánh, Chúa tàu Kim Qui, Chương 10 - ƠN ĐỀN OÁN TRẢ
Hỏi đáp nhanh

Câu hỏi thường gặp về “chỉnh tề”

“chỉnh tề” là gì?

Ngay ngắn, gọn gàng, đúng lễ phép trong ăn mặc và dáng điệu.

“chỉnh tề” được dùng trong câu như thế nào?

Một câu trong Lục Vân Tiên của Nguyễn Đình Chiểu: “Trạng nguyên xe giá chỉnh tề, Sai quân hộ vệ rước về Nguyệt Nga.”

Mục từ “chỉnh tề” ghi nhận những chữ Hán Nôm nào?

Trong phạm vi nghĩa của mục từ nầy, các chữ Hán Nôm được ghi nhận là 整 (chỉnh), 齊 (tề). Lớp từ vựng: Sino-Vietnamese 整齊.

“chỉnh tề” thuộc từ loại gì?

“chỉnh tề” thuộc từ loại tính từ. Mục từ này phù hợp cho người học bậc B1.

Trách nhiệm nội dung và Phương pháp biên tập

Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers

Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.