Trở lại từ điển
Bản biên đang soạnChưa xác nhận duyệt cuối
Nghĩa vắn tắt

Nghĩa của “rít lên” là gì?

Phát ra một tiếng kêu cao, chói và kéo dài, như tiếng gió lùa, tiếng còi hay tiếng sắt cọ nhau.

Tiếng Anh: To let out a high, shrill, drawn-out sound, like whistling wind, a whistle or grinding metal.

Cách đọc
rít lên(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại

Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “rít lên”:

1 nét nghĩa
1kêu the thé, chói taiđời sống[thường]
B1

🇻🇳 Rít là tiếng kêu cao và gắt, như có vật gì cọ xát mạnh; lên chỉ tiếng đó bỗng nổi lên. Trong kho văn Nam Bộ thứ rít lên là đồ vật và thiên nhiên: cánh cửa sắt, con che ép mía, tiếng đàn, tiếng còi trọng tài, tiếng huýt gió, gió lạ ngoài xa. Cụm nầy thường mở đầu một biến cố hay một cảnh rờn rợn: cánh cửa bỗng rít lên, tiếng rít làm người nghe rợn cả người.

🇬🇧 Rit is a high, harsh sound, as of something rubbing hard; len marks the sound suddenly rising. In the Southern corpus what screeches is mostly objects and nature: an iron gate, a sugarcane press, a stringed instrument, a referee's whistle, a whistled signal, a strange wind far off. The phrase often opens an event or an eerie scene: a gate suddenly screeches, a shriek that makes the listener's skin crawl.

Thí dụ:

Tiếng trống bập bùng, tiếng kèn giục giã, tiếng đàn rít lên một nhạc điệu âm u, rừng rú.

The drums throbbed, the horns urged on, and the strings shrieked out a dark, wild melody.

Nguồn: Thẩm Thệ Hà, Bạc Áo Hào Hoa

Bên trong nổi lên tiếng sắt đá chạm nhau rổn rảng, khi thưa khi nhặt, rít lên trầm xuống.

From inside rose the clanging of iron against stone, now slow, now fast, shrieking high and sinking low.

Nguồn: Sơn Nam, Hương Rừng Cà Mau

Cánh cửa sắt rít lên, xếp lại, chừa đủ khoảng nhỏ để thân hình mảnh mai của Huệ lách vào trong.

The iron gate screeched and folded back, leaving just enough of a gap for Hue's slender figure to slip inside.

Nguồn: Sơn Nam, Biển Cỏ Miền Tây

Từ nóc chòi, tiếng huýt gió rít lên đôi ba lượt.

From the roof of the hut, a whistle shrilled two or three times.

Nguồn: Sơn Nam, Vạch Một Chân Trời

Đột nhiên, cánh cửa sắt rít lên, mở rộng thêm.

Suddenly the iron gate screeched and opened wider.

Nguồn: Sơn Nam, Người Bạn Triệu Phú

Hôm đó rùa nghe gió lạ rít lên ở ngoài xa, đánh hơi biết là có chuyện chẳng lành xảy tới, bèn nói với vợ chồng lão ngư ông.

That day the turtle heard a strange wind howling far off, sensed that something bad was coming, and told the old fisherman and his wife.

Nguồn: Sơn Nam và Tô Nguyệt Đình, Chuyện Xưa Tích Củ

Con che kêu rít lên, nghe rợn cả người, khiến Mạnh có cảm giác đó là một vật sống có linh hồn, mà đây là một linh hồn hiểm ác.

The sugarcane press shrieked, a sound that made one's skin crawl, giving Manh the feeling it was a living thing with a soul, and a wicked soul at that.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Đèn Cần Giờ

Cuộc đời quả có những cái bất ngờ như một trận đá bóng, người ta không biết kết quả của nó ra sao nếu chưa có tiếng còi tan trận của trọng tài rít lên.

Life truly has its surprises, like a football match: nobody knows how it will end until the referee's final whistle shrills.

Nguồn: Từ Kế Tường, Cánh Hồng Gai
Dẫn chứng văn học

Từ này được dùng ra sao trong tác phẩm

Câu trích chính
“Đàn ngọc đã rít lên chiều nả nớt,”
Đoạn trích nguyên tác

Dạ lan hương bừng mở cánh e dè, Trong khúc nhạc rên đều hơi gió tới. Đàn ngọc đã rít lên chiều nả nớt, Chan chứa vị nồng say đêm hợp cẩn. Nàng! Lạy Nàng! hãy nghe tôi cầu khẩn:

Hàn Mặc Tử, Thơ Hàn Mặc Tử, Tập thơ Đau thương, đoạn 111
“Tiếng trống bập bùng, tiếng kèn giục giã, tiếng đàn rít lên một nhạc điệu âm u, rừng rú.”
Thẩm Thệ Hà, Bạc Áo Hào Hoa, Chương 4
“Bên trong nổi lên tiếng sắt đá chạm nhau rổn rảng, khi thưa khi nhặt, rít lên trầm xuống.”
Sơn Nam, Hương Rừng Cà Mau, Đóng Gông ông Thầy Quít
“Cánh cửa sắt rít lên, xếp lại, chừa đủ khoảng nhỏ để thân hình mảnh mai của Huệ lách vào trong.”
Sơn Nam, Biển Cỏ Miền Tây, Qua hiệu sách
“Từ nóc chòi, tiếng huýt gió rít lên đôi ba lượt.”
Sơn Nam, Vạch Một Chân Trời, Phần 5
“Đột nhiên, cánh cửa sắt rít lên, mở rộng thêm.”
Sơn Nam, Người Bạn Triệu Phú, Ngày Xuân Nghe Chim Hót
“Hôm đó rùa nghe gió lạ rít lên ở ngoài xa, đánh hơi biết là có chuyện chẳng lành xảy tới, bèn nói với vợ chồng lão ngư ông.”
Sơn Nam và Tô Nguyệt Đình, Chuyện Xưa Tích Củ, Cứu vật - vật trả ơn, cứu nhân - nhân trả oán
“Con che kêu rít lên, nghe rợn cả người, khiến Mạnh có cảm giác đó là một vật sống có linh hồn, mà đây là một linh hồn hiểm ác.”
Bình Nguyên Lộc, Đèn Cần Giờ, Bao bố nhìn mặt
Hỏi đáp nhanh

Câu hỏi thường gặp về “rít lên”

“rít lên” là gì?

Phát ra một tiếng kêu cao, chói và kéo dài, như tiếng gió lùa, tiếng còi hay tiếng sắt cọ nhau.

“rít lên” được dùng trong câu như thế nào?

Một câu trong Thơ Hàn Mặc Tử của Hàn Mặc Tử: “Đàn ngọc đã rít lên chiều nả nớt,”

“rít lên” thuộc từ loại gì?

“rít lên” thuộc từ loại động từ. Mục từ này phù hợp cho người học bậc B1.

Trách nhiệm nội dung và Phương pháp biên tập

Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers

Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.