Trở lại từ điển
Bản biên đang soạnChưa xác nhận duyệt cuối
Nghĩa vắn tắt

Nghĩa của “thao thức” là gì?

Nằm mà không ngủ được vì trong lòng còn có việc.

Tiếng Anh: To lie without being able to sleep because something is still on the mind.

Cách đọc
thao thức(chữ để đối chiếu)
Máy đọc để tham khảo, không phải giọng người bản xứ thâu lại

Các nét nghĩa và giải thích chi tiết của “thao thức”:

1 nét nghĩa
1nằm mà không ngủ được vì trong lòng còn có việcđời sống[tiếng địa phương]
B2

🇻🇳 Đây là tiếng láy đôi tả cái trở mình hoài. Trong kho văn Nam Bộ nó gần như luôn có chữ nói rõ là không ngủ đi kèm: thao thức hoài ngủ không thẳng giấc, nằm trăn trở thao thức hoài, thao thức chớ không tài nào chợp mắt được, thao thức mãi không sao nhắm mắt. Cái giữ người ta thức thường là một người mình chờ: nằm thao thức chờ Thị Dần, Cao Thị ở nhà chờ Hiếu Liêm với Bá Kỳ nên nằm thao thức. Nó cũng đi cặp với trằn trọc.

🇬🇧 This is a doubled word for turning over and over. In the Southern corpus it nearly always carries a phrase saying plainly that no sleep came, no unbroken sleep, no closing of the eyes at all. What holds a person awake is usually somebody awaited. It pairs with another word for tossing.

Cụm thường gặp:
nằm thao thứcthao thức hoàithao thức trằn trọc

Thí dụ:

Trí cứ lo việc hai con thi, đêm đó bà chủ thao thức hoài ngủ không thẳng giấc.

Her mind full of the two children's examinations, the mistress lay awake all that night and got no unbroken sleep.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Chị Đào, Chị Lý

Mùn tuyn trắng nõn, gối gòn mềm èo, mà sao Kẹo cứ nằm trăn trở thao thức hoài.

The tulle net was pure white and the kapok pillow soft, and yet Keo lay tossing and awake on and on.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Mưa Thu Nhớ Tằm

Vì nóng nghe tin tức, bữa nay Đạt không ngủ được, cứ nằm thao thức chờ Thị Dần.

Burning for news, Dat could not sleep today and lay awake waiting for Thi Dan.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Đại nghĩa diệt thân

Cao Thị ở nhà chờ Hiếu Liêm với Bá Kỳ nên nằm thao thức hoài ngủ không đặng.

Cao Thi stayed at home waiting for Hieu Liem and Ba Ky, and so lay awake all night without sleeping.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Tiền bạc, bạc tiền

Mới tối bữa ban đầu thì Lê-văn-Đó đã thao thức tính trốn hoài, nên ngủ không được.

On that very first night Le van Do had already lain awake planning his escape, and so could not sleep.

Nguồn: Hồ Biểu Chánh, Ngọn cỏ gió đùa

Nghe có tiếng chân người bước lạc xạc, Thế vẫn còn thao thức, vội quay đầu ra nhìn.

Hearing the crunch of footsteps, The, still lying awake, quickly turned his head to look out.

Nguồn: Lê Xuyên, Kinh Cầu Muống - Quyển Nhất

Bá Vạn nằm trên bộ ván cứ thao thức trong khi anh em Thừa, Thiếu xuống bến tắm rửa.

Ba Van lay on the plank bed and kept awake while the brothers Thua and Thieu went down to the landing to wash.

Nguồn: Sơn Nam, Bà Chúa Hòn

Đêm qua Trà ngủ muộn, giấc ngủ lại không liên tục, Trà cứ chập chờn, thao thức mãi.

Last night Tra slept late and her sleep was broken, and she kept drifting and lying awake.

Nguồn: Từ Kế Tường, Cánh Hồng Gai

Đêm đó Tư Cầu ngồi dựa lưng vào vách khám thao thức chớ không tài nào chợp mắt được.

That night Tu Cau sat with his back to the cell wall and lay awake, unable by any means to close his eyes.

Nguồn: Lê Xuyên, Chú Tư Cầu

Bụng không no lại xua giấc ngủ đi, thành thử nàng cứ thao thức mãi không sao nhắm mắt.

An empty belly drives sleep away besides, so that she lay awake on and on and could not close her eyes.

Nguồn: Bình Nguyên Lộc, Ái Ân Thâu Ngắn Cho Dài Tiếc Thương
Dẫn chứng văn học

Từ này được dùng ra sao trong tác phẩm

Câu trích chính
“Nguyệt Nga trong dạ như bào, Canh chầy chẳng ngủ những thao thức hoài.”
Đoạn trích nguyên tác

Kiều công vâng lịnh nhà vua, Lẽ nào mà dám nói phô điều nào. Nguyệt Nga trong dạ như bào, Canh chầy chẳng ngủ những thao thức hoài. Thất tình trâm nọ biếng cài, Dựa mình bỏ xả tóc dài ngồi lo:

Nguyễn Đình Chiểu, Lục Vân Tiên, Hồi 3 (Câu 1189-1600), cặp câu 70
“Trí cứ lo việc hai con thi, đêm đó bà chủ thao thức hoài ngủ không thẳng giấc.”
Hồ Biểu Chánh, Chị Đào, Chị Lý, Chương 7
“Mùn tuyn trắng nõn, gối gòn mềm èo, mà sao Kẹo cứ nằm trăn trở thao thức hoài.”
Bình Nguyên Lộc, Mưa Thu Nhớ Tằm, Lại mẹ tôi tái giá
“Vì nóng nghe tin tức, bữa nay Đạt không ngủ được, cứ nằm thao thức chờ Thị Dần.”
Hồ Biểu Chánh, Đại nghĩa diệt thân, Chương 07
“Cao Thị ở nhà chờ Hiếu Liêm với Bá Kỳ nên nằm thao thức hoài ngủ không đặng.”
Hồ Biểu Chánh, Tiền bạc, bạc tiền, Chương 8
“Mới tối bữa ban đầu thì Lê-văn-Đó đã thao thức tính trốn hoài, nên ngủ không được.”
Hồ Biểu Chánh, Ngọn cỏ gió đùa, Chương 0
“Nghe có tiếng chân người bước lạc xạc, Thế vẫn còn thao thức, vội quay đầu ra nhìn.”
Lê Xuyên, Kinh Cầu Muống - Quyển Nhất, Phần 1.6
“Bá Vạn nằm trên bộ ván cứ thao thức trong khi anh em Thừa, Thiếu xuống bến tắm rửa.”
Sơn Nam, Bà Chúa Hòn, Chương 7
Hỏi đáp nhanh

Câu hỏi thường gặp về “thao thức”

“thao thức” là gì?

Nằm mà không ngủ được vì trong lòng còn có việc.

“thao thức” được dùng trong câu như thế nào?

Một câu trong Lục Vân Tiên của Nguyễn Đình Chiểu: “Nguyệt Nga trong dạ như bào, Canh chầy chẳng ngủ những thao thức hoài.”

“thao thức” thuộc từ loại gì?

“thao thức” thuộc từ loại động từ. Mục từ này phù hợp cho người học bậc B2.

Trách nhiệm nội dung và Phương pháp biên tập

Tiêu chuẩn thẩm định ngữ liệu tại VietLayers

Mức đối chiếu của mục từ được ghi ở đầu trang. Dẫn chứng có tên tác giả và tác phẩm được trình bày riêng với thí dụ biên soạn. Dẫn chứng về cách dùng không tự xác nhận nguồn gốc của từ. Phần chưa đủ căn cứ cần được đối chiếu thêm.