Âm: sai
Nghĩa chữ
Chữ ghép từ 2 phần: 羊 phủ góc trên trái, 工 ở trong. Chữ nầy xếp vào bộ công 工, nghĩa là thợ, việc.
Chiết tự và cấu tạo hình tượng
Chữ ghép từ 2 phần: 羊 phủ góc trên trái, 工 ở trong. Chữ nầy xếp vào bộ công 工, nghĩa là thợ, việc.
Các thành phần cấu thành (bấm vào chữ để xem chi tiết)
Mục từ trong Từ điển VietLayers có chứa chữ 差 (7)
Không đúng với sự thiệt, lẽ phải hay điều phải làm (đoán sai, nói sai); bảo, phái người dưới làm một việc (sai người đi, sai trẻ); nói cây ra nhiều trái (sai trái), và trong lời cũ, người sinh nhiều con (sai con).
`Sai số` là danh từ kỹ thuật chỉ độ chênh giữa giá trị đo, ước lượng hay tính được với giá trị tham chiếu tương ứng; trong thống kê, từ còn gọi các đại lượng sai khác được định nghĩa theo phương pháp như `sai số chọn mẫu`, `sai số chuẩn`. Công thức, dấu và đơn vị phụ thuộc ngành: trong đo lường, sai số đo được định nghĩa bằng giá trị đo trừ giá trị tham chiếu, không phải lúc nào cũng biết được một `giá trị đúng` tuyệt đối. `Sai số` không đồng nghĩa `độ không đảm bảo đo`: một đại lượng mô tả chênh lệch, đại lượng kia mô tả độ phân tán/hoài nghi gắn với kết quả theo mô hình đo. Từ cũng không tự nói thiết bị hỏng, người làm cẩu thả, dữ liệu gian lận, kết quả vô dụng hay nằm trong giới hạn cho phép. Trong lời Sài Gòn và Nam Bộ, `lệch bao nhiêu`, `chênh mấy đơn vị`, `đo dư/thiếu` thường dễ hiểu trong hội thoại, nhưng báo cáo kỹ thuật phải nêu định nghĩa. Phân biệt `sai số` với `sai sót` là lỗi thao tác/nội dung, và với `độ chính xác` là khái niệm khác. Mặt chữ Hán Việt `差數` được ghi cho toàn từ.
Điều nghĩ trật, làm trật (phạm một sai lầm, sự sai lầm); còn là tính chất không đúng của một ý nghĩ, một việc làm (quan niệm sai lầm, hành động sai lầm, dễ sai lầm).
Vị quan được nhà vua trực tiếp sai phái đi thanh tra, giải quyết việc trọng đại ở địa phương.
`Sai biệt` là từ Hán Việt `差別`, chỉ sự khác nhau, chỗ khác nhau hoặc tình trạng được phân biệt. Đây là từ trang trọng, thường gặp trong văn học thuật, triết học, Phật học hoặc bản dịch; trong hội thoại Sài Gòn và Nam Bộ hiện nay, `khác nhau`, `chỗ khác`, `khác biệt` thường tự nhiên hơn. `Sai` trong toàn từ mang nghĩa chênh khác, không phải cứ `sai biệt` là một điều sai trái. Mức độ khác lớn hay nhỏ phải được câu nêu; từ cũng không tự mang nghĩa phân biệt đối xử, bất bình đẳng hoặc kỳ thị nếu văn cảnh không nói tới cách đối xử. Có thể dùng như danh từ trong `có sự sai biệt giữa A và B` hoặc làm phần vị ngữ trong lối văn trang trọng `hai cách hiểu sai biệt`. Phân biệt `sai biệt` với `sai bét` khẩu ngữ nghĩa sai hoàn toàn, và với `sai lệch` thiên về chệch khỏi một chuẩn hay mốc.
`Sai phái` là từ Hán Việt `差派`, nay mang sắc thái cũ hoặc lịch sử, nghĩa là ra lệnh hay cử người dưới quyền đi lo một công việc. Từ thường gặp trong văn kể về quan lại, người hầu, phu phen hoặc cơ cấu có thứ bậc; hiện nay `cử đi`, `phái đi`, `điều động`, `giao nhiệm vụ` thường phù hợp hơn trong hành chính và nơi làm việc. Từ không tự chứng minh mệnh lệnh hợp pháp, người được cử có chuyên môn, đã đồng ý, được trả công, bị cưỡng bức hay nhiệm vụ đã hoàn thành. Trong lời Sài Gòn và Nam Bộ, có thể nói `biểu đi lo việc`, `bảo đi làm`, `cử đi công tác` tùy quan hệ, nhưng không nên dùng `sai phái` như màu mè cho mọi lần nhờ giúp. Phân biệt `sai phái` với danh từ `phái` là phe/nhóm, `sai khiến` có phạm vi rộng hơn và có nghĩa chuyển chi phối, còn `công phái` là một đơn vị khác. Mặt chữ `差派` chỉ áp dụng đúng từ nầy.
Bảo, ra lệnh cho người khác làm việc theo ý mình (sai khiến tôi tớ); nghĩa chuyển là bản năng, tiềm thức, định kiến chi phối khiến người ta hành động.